Zambrowski Roman syn Bolesława (Beniamina)

Data i miejsce urodzenia: 15 lipca 1909r., Warszawa, Królestwo Polskie.

Narodowość: Polak/Żyd (sam określał się jako Polak żydowskiego pochodzenia)

Wykształcenie:

1929-1931r. – Szkoła Leninowska w Moskwie.

Praca i służba wojskowa przed bitwą pod Lenino:

16.10.1925r. – aresztowany za działalność komunistyczną.

1929-1931r. – Słuchacz, Szkoła Leninowska w Moskwie.

1930-1938r. – członek KC KZMP.

1931-1936r. – kierownik Sekretariatu KC KZMP.

1932r. – delegat na VI zjazd KPP.

1936r. – wezwany do Moskwy, złożył samokrytykę, powrócił do Polski.

1937-1938r. – Sekretarz KO KPP Radom i Łódź.

1938r. – członek Egzekutywy Komitetu Warszawskiego KPP.

1938-1939r. – ślusarz.

26.03.1939r. – aresztowany, osadzony w obozie w Berezie Kartuskiej.

18.09.1939r. – wyszedł na wolność wobec ucieczki załogi więzienia.

09.1939r. – 01.1940r. – tłumacz grupy operacyjnej NKWD w Baranowiczach.

01.1940r. – Inspektor, Obwodowy Wydział Oświaty Ludowej, Baranowicze.

22.06.1941r. – zmobilizowany do Armii Czerwonej.

08.1941r. – zdemobilizowany.

1941-1943r. – nauczyciel historii i dyrektor szkoły, Obwód Kujbyszewski.

18.05.1943r. – zmobilizowany do służby w WP.

Oficer bez stopnia, zastępca dowódcy ds. oświatowych 1 batalion saperów.

15.08.1943r. – awans do stopnia porucznika.

15.09.1943r. – Szef Wydziału Oświatowego 1DP.

Udział w bitwie pod Lenino:

Porucznik, szef Wydziału Oświatowego 1DP.

Z wniosku odznaczeniowego na Order Czerwonej Gwiazdy:

„Porucznik Zambrowski R. w okresie przygotowawczym do walk 12-13 października 1943r. wykonał ogrom pracy organizacyjnej i polityczno-wychowawczej wśród żołnierzy i oficerów i tym samym zapewnił wysoki poziom polityczno-moralny we wszystkich jednostkach dywizji.

W czasie walk 12-13 października 1943r. w rejonie wsi Trigubowo-Lenino, porucznik Zambrowski osobiście znajdował się na pierwszoliniowych pozycjach jednostek dywizji i proadził szeroki zakres pracy wśród żołnierzy i oficerów celem mobilizacji ich do wzorowego wykonywania zadań bojowych, postawionych przez dowództwo dywizji. W czasie prowadzenia tej pracy wskazywał wyrózniających się w walce.

Nie bacząc na nieprzerwane naloty lotnictwa i intensywny ogień artylerii i moździerzy przeciwnika skierowane na pozycje dywizji, dawał przykłady męstwa, wytrwałości i nieustraszoności.

Cały personel dywizji w walkach 12-13 października dał doskonały przykład męstwa, odwagi i ofiarności, co jest nieocenionym rezultatem tej wielkiej pracy, którą przeprowadził porucznik Zambrowski, jako naczelnik wydziału politycznego dywizji.”

Służba i praca po bitwie pod Lenino:

11.11.1943r. – awans do stopnia kapitana.

Od 02.1944r. – szef wydziału polityczno wychowawczego 1KP.

04.1944r. – zastępca szefa wydziału politycznego 1AP.

02.05.1944r. – awans do stopnia majora.

Od 15.07.1944r. Szef Zarządu Polityczno-Wychowawdzego 1AP.

08.1944r. – awans do stopnia podpułkownika.

12.09.1944r. – oddelegowany do dyspozycji KC PPR.

18.04.1945r. – awans do stopnia pułkownika.

23.10.1945r. – zwolniony do rezerwy.

1944-1948r. – członek KC PPR.

1944–1945r. – kierownik Wydziału Organizacyjnego Komitetu Centralnego PPR.

1944–1965r. – poseł na sejm.

1945–1947r. – członek prezydium KRN.

1945–1954r. – przewodniczący Komisji Specjalnej do Walki z Nadużyciami i Szkodnictwem Gospodarczym.

1947–1955r. – członek Rady Państwa.

1948-1964r. – członek KC PZPR.

1953-1964r. – członek BP KC PZPR.

1948–1954r. – sekretarz KC PZPR.

1955–1956r. – minister kontroli państwowej.

1956–1963r. – sekretarz KC PZPR.

1963–1968r.- wiceprezes NIK.

1968r. – wydalony z PZPR i wysłany na emeryturę.

Odznaczenia (jakie, kiedy i za co):

Polskie:

Krzyż Komandorski z Gwiazdą Orderu Odrodzenia Polski – 22 lipca 1947r. – za zasługi w pracy państwowej w pierwszym okresie odbudowy RP;

Srebrny Medal „Zasłużonym na Polu Chwały” – 11 listopada 1943 – za działania pod Lenino;

Medal za Warszawę.

Radzieckie:

Order Czerwonej Gwiazdy – 11.11.1943r. – za działania pod Lenino (patrz wyżej).

Rany i kontuzje: Brak danych.

Data i miejsce śmierci: 19 sierpnia 1977r., Warszawa (?).

Dodatkowe informacje:

Członek ZMK od 1924r.

Członek KPP od 1928r.

Członek PPR od 1944r.

Członek PZPR od 1948 r. do 1968r.

Żonaty z Hanną z d. Lutowicz (1907–1992), ojciec Antoniego Zambrowskiego.

Pochowany na Cmentarzu Wojskowym na Powązkach.

Opracowano na podstawie Materiałów CA MO RF oraz https://pl.wikipedia.org/wiki/Roman_Zambrowski

Dodatkowe zdjęcia:

(zdjęcie)

Zalewski Wacław (Wasyl) syn Klemensa

Data i miejsce urodzenia: 1907r. Krasiłowo koło Kamieńca Podolskiego, Imperium Rosyjskie.

Narodowość: Polak.

Wykształcenie: Brak danych.

Praca i służba wojskowa przed bitwą pod Lenino:

Od 01.11.1931r. – Służba w Armii Czerwonej.

Prawdopodobnie zwolniony z wojska pod koniec lat 30. i reprresjonowany.

05-06.1943r. – powołany do słuzby ponownie przez Lecki RWK ASRR Komi.

Od 02.06.1943r. W WP.

Porucznik, dowódca 2 kompanii strzeleckiej, 3pp.

Udział w bitwie pod Lenino:

Porucznik, dowódca 2 kompanii strzeleckiej, 3pp.

Z wniosku odznaczeniowego na Order Czerwonej Gwiazdy:

„W czasie walki 12-13 października 1943 w rejonie wzgórza 215,5 na północny wschód od Trigubowa porucznik zalewski dał się poznać jako oficer śmiały, panujący nad sobą, dobrze orientujący się w sytuacji bojowej. W najbardziej krytycznym momencie walki, gdy niemcy [tak w oryginale] trzy razy przechodzili do ataku, pociągał kompanię do kontrataku zmuszając tym samym wroga do odwrotu. Dzięki niemu odcinek wzgórza 215,5 zajmowany przez drugą kompanię udało się utrzymać.”

Służba i praca po bitwie pod Lenino:

Od 07.07.1944r. – kapitan, dowódca 2 batalionu, 3pp. Na stanowisku min. do 01.1946r.

Przed 04.1945r. – awans do stopnia majora.

Przed 09.1946r. – awans do stopnia pułkownika.

09.1947 – 04.1948r. – pułkownik, dowódca 1pp.

Prawdopodobnie w 1948r. Powrócił do ZSRR.

23.09.1949r. -zwolniony do rezerwy w stopniu pułkownika.

Odznaczenia (jakie, kiedy i za co):

Polskie:

Krzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski – 13 września 1946 r. – za działania w czasie wojny;

Krzyż Grunwaldu III kl.;

Złoty Krzyż Zasługi – uchwała KRN z 9.01.1947r.

Srebrny Krzyż Zasługi;

Krzyż Walecznych;

Złoty Medal „Zasłużony na Polu Chwały”;

Radzieckie:

Order Wojny Ojczyźnianej – 06.11.1947r. – za działania pod Warszawą, Za odparcie ataku 10 czołgów na przyczółku na Odrze (z czego 4 czołgi zostały podpalone, reszta wycofała się) oraz udział w szturmie Berlina;

Order Czerwonej Gwiazdy – 11.11.1943r. – za działania pod Lenino (patrz wyżej);

Medal „Za zwycięstwo nad Niemcami w Wielkiej Wojnie Ojczyźnianej”.

Rany i kontuzje: Brak danych.

Data i miejsce śmierci: Prawdopodobnie przed 1985r.

Dodatkowe informacje:

We wniosku odznaczeniowym na Order Czerwonej Gwiazdy imię zapisano jako Wasyl, jednak we wcześniejszych dokumentach radzieckich imię figuruje jako Wacław lub Wiaczesław.

Opracowano na podstawie materiałów CA MO RF oraz książki „Trzeci Berliński”.

Dodatkowe zdjęcia:

Założecki Władysław syn Mikołaja

Data i miejsce urodzenia: 1921r./29.11.1914r., Lwów/29.10.1924r., Lwów.

Narodowość: Polak.

Wykształcenie: Brak danych.

Praca i służba wojskowa przed bitwą pod Lenino:

Przed wojną w korpusie kadetów we Lwowie.

Od 06.1943r. w WP.

Szeregowiec, p.o. dowódcy drużyny 2. pluton, 2 batalion, 3pp.

Udział w bitwie pod Lenino:

Szeregowiec, dowódca drużyny 2. pluton, 2 batalion, 3pp.

Z wniosku odznaczeniowego na medal „Za odwagę” (na jego podstawie nadano ostatecznie Order Czerwonej Gwiazdy):

„Szeregowy Założecki W.N. w czasie natarcia 12-13 października 1943r. w rejonie wsi Triegubowo – Lenino pełnił obowiązki dowódcy drużyny. Zanim zaczęło się natarcie, dokładnie sprawdził przygotowanie swoich żołnierzy do walki i ich znajomość zadania bojowego. Ujawnił punkty oporu przeciwnika.

Po sygnale do natarcia Założecki pobiegł jako pierwszy naprzód i pociągnął za sobą całą drużynę.

W czasie natarcia wrogi snajper przeszkadzał drużynie w przemieszczaniu się. Założecki zniszczył tego snajpera i przedostał się daleko naprzód ze swoją drużyną czym zapewnił posuwanie się naprzód całego plutonu.”

Według A. Srogi, nie był dowódcą drużyny, lecz wobec braku innego dowódcy skrzyknął grupę żołnierzy i poprowadził natarcie, następnie wytrwał na zajętych pozycjach.

Służba i praca po bitwie pod Lenino:

13.07.1946r. – 18.09.1946r. – Szofer, PUBP Myślibórz.

09.12.1946r. – 01.02.1947r. – Plutonowy, instruktor polityczno-wychowawczy, I komisariat MO w Szczecinie.

Dalsze losy nieznane.

Odznaczenia (jakie, kiedy i za co):

Polskie:

Srebrny medal „Zasłużonym na Polu Chwały”.

Radzieckie:

Order Czerwonej Gwiazdy – 11.11.1943r. – za działania pod Lenino (patrz wyżej).

Rany i kontuzje: Brak danych.

Data i miejsce śmierci:Brak danych.

Dodatkowe informacje:

Z funkcji szofera w PUBP Myślibórz zwolniony za nadużywanie alkoholu.

Tak opisuje go Alojzy Sroga:

“Wzrostu nieco więcej niż średniego, o szerokiej twarzy, o szerokiej twarzy,wyglądający jednak najwyżej na lat siedemnaście-osiemnaście.”

“Sam jednak chodził byle jak ubrany, nie zapięty, niezbyt ogolony, pozował na nowoczesnego Szwejka.”

“[…] operujący dosadnym słownictwem, pouczający […], że “przed wojną, bracie, to było wojsko, nie to co dzisiaj”.

Opracowano na podstawie materiałów CA MO RF i BIP IPN oraz książki “Początek drogi. Lenino” A. Srogi.

Dodatkowe zdjęcia:

Zajączkowski Wacław syn Konstantego

Data i miejsce urodzenia: 1898r.

Narodowość: Polak.

Wykształcenie: Wyższe medyczne.

Praca i służba wojskowa przed bitwą pod Lenino:

Od 06.1943r. w WP.

Dowódca kompanii medycznej samodzielnego batalionu sanitarnego 1DP.

Udział w bitwie pod Lenino:

Kapitan, dowódca kompanii medycznej samodzielnego batalionu sanitarnego 1DP.

Z wniosku odznaczeniowego na Order Czerwonej Gwiazdy:

„Kapitan Zajączkowski to wiodący chirurg batalionu medyczno-sanitarnego i nauczyciel młodych chirurgów[,] podniósł na wysoki poziom pracę chirurgiczną batalionu sanitarno-medycznego.

Będąc dowódcą kompanii medycznej kapitan Zajączkowski organizował lekarską pracę batalionu, dzięki jego osobistej inicjatywie i pełnej poświęcenia pracy kompania medyczna w czasie pierwszych działań bojowych Dywizji dobrze wykonywała zadanie dowództwa w zakresie okazywania pomocy rannym.

W dni walk od 11-X do 14-X kapitan Zajączkowski prawie bez odpoczynku [pracował] 72 godziny. Przez niego osobiście i przy jego silnej pomocy przeprowadzono 11 operacji w strefie brzusznej, 15 operacji klatki piersiowej i 6 amputacji, przy czym rezultat operacji był bardzo dobry.”

Służba i praca po bitwie pod Lenino:

Brak danych.

Odznaczenia (jakie, kiedy i za co):

Order Czerwonej Gwiazdy – 11.11.1943r. – za działania pod Lenino (patrz wyżej)

Rany i kontuzje: Brak danych.

Data i miejsce śmierci: Brak danych.

Dodatkowe informacje:

Przed 1939r. Był najprawdopodobniej obywatelem RP.

Przypuszczalnie wywieziony na wschód.

Nie został zmobilizowany do Armii Czerwonej, co może sugerować, że albo przebywał w łagrze, albo zataił medyczne wykształcenie.

Opracowano na podstawie materiałów CA MO RF.

Dodatkowe zdjęcia:

Zawadzki Stanisław syn Wojciecha

Data i miejsce urodzenia: 27.10.1900r., Wielgolas.

Narodowość: Polak.

Wykształcenie:

Komunistyczny Uniwersytet Mniejszości Narodowych Zachodu im. J. Marchlewskiego, Moskwa – 1933-1935r.

Praca i służba wojskowa przed bitwą pod Lenino:

Przed 1919r. – robotnik w tartaku i we młynie.

1919r. – robotnik, Tramwaje Warszawskie.

1920-1922r. – służba wojskowa (55. poznański pp).

1926 – 1931r. – konduktor, Tramwaje Warszawskie.

1926-1928r. – sekretarz komórki KPP w Tramwajach Warszawskich.

1931r. – Sekretarz KPP dzielnicy Wola.

1931-1932r. – więziony za działalność polityczną.

1933r. – Sekretarz Okręgu Łódzkiego KPP.

1935r. – Kierownik wydziału zawodowego Okręgu Lwowskiego KPP.

1935-1938r.- więziony za działalność polityczną.

1939-1940r. – przewodniczący związku zawodowego tramwajarzy, Lwów.

Po 1940r. – Ekspedytor, Fergana, UzSRR.

Od 13.06.1943r. w WP.

Inspektor oddziału kadr Wydziału Oświatowego 1DP (prawdopodobnie bez stopnia).

Porucznik, naczelnik oddziału kadr Wydziału Politycznego 1DP.

Udział w bitwie pod Lenino:

Porucznik, naczelnik oddziału kadr Wydziału Politycznego 1DP.

Z wniosku odznaczeniowego na Order Czerwonej Gwiazdy:

„Porucznik Zawadski S. W. [tak w oryginale] będąc naczelnikiem oddziału kadr Wydziału Politycznego Dywizji, umiejętnym doborem pracowników politycznych zapewnił wysoki stan moralny i wychowanie żołnierzy. Od jego umiejętnego dowodzenia w znacznej mierze zależała sprawa przygotowania pododziałów do skutecznego wykonywania zadań bojowych dowództwa w walkach 12 i 13 października 43r. Pod m. Lenino (Mohylewska Obłast BSRR). Wyjątkową zasługą porucznika Zawadskiego jest to, że oficerowie i podoficerowie [-] pracownicy polityczni okazali się w walce godni pełnego zaufania i byli przykładem wypełniania patriotycznego obowiązku, dając przykłądy męstwa i odwagi.

W dni walk wzorowo przeprowadził prace mające na celu zastąpienie pracowników politycznych wyeliminowanych z walki wyróżniającymi się w walce oficerami i żłnierzami.”

Służba i praca po bitwie pod Lenino:

Po 11.11.1943r. Awans do stopnia kapitana.

Od 1944r. – naczelnik Wydziału Polityczno-Wychowawczego 1DP.

0d 05.1944r. Szef Oddziału Personalnego Polskiego Sztabu Partyzanckiego.

1944r. – awans do stopnia majora.

1944/1945r. – awans do stopnia podpułkownika.

1945r. – Zastępca szefa Oddziału Personalnego WP.

1945r. – awans do stopnia pułkonika.

Od 07.1945r. – szef Oddziału Personalnego WP.

14.12.1945r. – awans do stopnia generała brygady.

07.12.1949r. – przeniesiony do rezerwy.

1945-1948r. – zastępca członka BO KC PPR.

1948r. – członek BO KC PPR i I sekretarz Komitetu Warszawskiego PPR.

1948-1954r. – członek KC i BO KC PZPR.

1948-1950r. – I sekretarz Komitetu Warszawskiego PZPR.

01-05.1950r. – podsekretarz stanu, Ministerstwo Administracji Publicznej.

05.1950r. – 03.1956r. – podsekretarz stanu, Ministerstwo Pracy i Opieki Społecznej.

21.11.1952r. – 23.03.1956r. – kierownik, Ministerstwo Pracy i Opieki Społecznej.

23.03.1956r. – 25.04.1960r. – Minister Pracy i Opieki Społecznej.

1959-1964r. – członek centralnej komisji rewizyjnej PZPR.

Odznaczenia (jakie, kiedy i za co):

Polskie:

Order Sztandaru Pracy I kl.

Order Krzyża Grunwaldu II kl. – 1945r.

Krzyż Komandorski Orderu Odrodzenia Polski;

Order Krzyża Grunwaldu III kl.

Krzyż Oficerski Orderu Odrodzenia Polski;

Krzyż Srebrny Orderu Virtuti Militari;

Brązowy medal „Zasłużonym na Polu Chwały” – 11.11.1943r. – za działania pod Lenino;

Medal „Za Warszawę” – 1946r.

Medal Zwycięstwa i Wolności – 1946r.

Radzieckie:

Order Wojny Ojczyźnianej Iikl. – 29.06.1945r. (lub 17.04.1945r.) – za służbę w Polskim Sztabie Partyzanckim.

Rany i kontuzje: Brak danych.

Data i miejsce śmierci: 05.12.1984r., Warszawa.

Dodatkowe informacje:

Od 1925r. Członek KPP.

Od 1943r. członek ZPP.

Od 1944r. Członek PPR.

Według spisu odznaczonych z 29.06.1945r. Był Naczelnikiem Sztabu Polskich Partyzantów, prawdopodobnie jednak pomylono go z Aleksandrem Zawadzkim.

W materiałach CAMO RF znajdują się informacje o odznaczeniu Orderem Wojny Ojczyźnianej II klasy z dwóch różnych dekretów – z 29.06 i 17.04.1945r. Ponieważ wnioski odznaczeniowe są niedostępne, nie sposób ocenić, czy chodzi o to samo nadanie. Niewykluczone, że doszło do pomyłki i w istocie chodziło tu o Aleksandra Zawadzkiego.

Opracowano w oparciu o materiały CAMO RF i BIP IPN.

Dodatkowe zdjęcia:

Zawadzki Zygmunt syn Witolda

Data i miejsce urodzenia: 1916r. (1919r.?).

Narodowość: Polak.

Wykształcenie: Brak danych.

Praca i służba wojskowa przed bitwą pod Lenino:

Przed wojną pracował jako ogrodnik.

Prawdopodobnie mieszkał na terenach, które w 1939r. Znalazły się pod okupacją radziecką.

Prawdopodobnie deportowany do Ałtajskiego Kraju.

22.05.1943r. – powołany do służby wojskowej przez Barnaulski RWK w Kraju Ałtajskim.

24.05.1943r. – wysłany z Barnaulskiego WPP do obozu sieleckiego celem pełnienia służby w WP.

Od 06.1943r. w WP.

Udział w bitwie pod Lenino:

Szeregowiec, fizylier, 1kompania fizylierów, 2pp.

Z wniosku odznaczeniowego na medal „Za odwagę” (na jego podstawie nadano ostatecznie Order Czerwonej Gwiazdy):

„W czasie walk 12 i 13 października 1943r. Szeregowy Zawadski [tak w oryginale] uczestniczył w walkach pod wsią Połzuchy.

Podczas natarcia na wieś Połzuchy 12.10.43r. Prawa flanka 1. batalionu znalazła się pod silnym ogniem karabinów maszynowych. 1. kompania została zmuszona do zalegnięcia na polu kartofli przy wsi. Szeregowy Zawadski /fizylier/ razem z dowódcą 2. kompanii fizylierów Siemionowiczem zaczęli osłaniać kompanię, w której amunicja była już na wykończeniu, jeden z prawej, drugi z lewej flanki, ogniem automatów, gdyż niemcy [tak w oryginale] próbowali obejść kompanię.

Dzięki śmiałemu i zdecydowanemu działaniu Zawadskiego mocno wysunięta na przód względem pozostałych kompania zdołała zająć najdogodniejsze pozycje na polu walki.

Dwukrotnie ranny porucznik Siemionowicz został wyniesiony przez zawadzkiego z pola walki pod wyjątkowo silnym ogniem i dostarczony na punkt opatrunkowy.”

Służba i praca po bitwie pod Lenino:

Brak danych.

Odznaczenia (jakie, kiedy i za co):

Order Czerwonej Gwiazdy – 11.11.1943r. – za działania pod Lenino (patrz wyżej).

Rany i kontuzje: Brak danych.

Data i miejsce śmierci: 1982r. (?)

Dodatkowe informacje:

Alojzy sroga poświęcił udziałowi Zygmunta Zawadzkiego w bitwie trzy akapity. Scharakteryzował go „spokojny i ścichapęk”.

Opracowano na podstawie materiałów CAMO RF i książki „Początek drogi. Lenino” A. Srogi.

Dodatkowe zdjęcia:

Jędrychowski Stefan syn Karola

Data i miejsce urodzenia: 19.05.1910r., Warszawa, Cesarstwo Rosyjskie.

Narodowość: Polak

Wykształcenie:

1926r. – Państwowe Gimnazjum im. A. Mickiewicza w Wilnie;

Wyższe wykształcenie ekonomiczne i tytuł doktora nauk prawnych – Uniwersytet Stefana Batorego w Wilnie.

Praca i służba wojskowa przed bitwą pod Lenino:

Współwydawca „Poprostu”.

Dziennikarz.

1930 – 1932r. – referent prasowy Polskiego Radia w Wilnie.

1931 – 1932r. – zastępca asystenta na USB w Wilnie.

1932 – 1939 – pracował jako dziennikarz i przy projektach naukowych oraz odbywał służbę wojskową.

1939r. – poseł do sejmu litewskiego.

1940-1943r. – Deputowany do Rady najwyższej LSRR i ZSRR.

Współorganizował ZPP.

Od 08.1943r. w WP.

Początkowo na stanowisku dowódcy plutonu, następnie kompanii.

09.1943r. – wyznaczony na stanowisko prokuratora 1DP.

Udział w bitwie pod Lenino:

Kapitan, prokurator 1DP.

Z wniosku odznaczeniowego na Order Czerwonej Gwiazdy:

„Tow. Jędrychowski, deputowany do Rady Najwyższej Litewskiej SRR, członek prezydium ZPP w ZSRR od pierwszych dni wojny brał czynny udział w pracach dla zjednoczenia narodów miłujących wolność w walce z hitlerowskimi Niemcami.

Do polskiej dywizji t. Jędrychowski wstąpił na ochotnika i będąc dowódcą plutonu, a następnie dowódcą kompanii wszystkie swoje siły i wiedzę przeznaczył dla sprawy wyszkolenia bojowego żołnierzy i szybszemu ich przygotowaniu do walk z niemieckimi najeźdźcami.

We wrześniu 1943r. t. Jędrychowski został wyznaczony na stanowisko prokuratora wojskowego dywizji i piastując tę funkcję swoją [nieczytelne] pracą w jednostkach w warunkach marszu i sytuacji bojowej [dalsza część nieczytelna]”

Służba i praca po bitwie pod Lenino:

1944r. – Kierownik Wydziału Informacji i Propagandy ZPP.

07-12.1944r. – Szef Resortu Informacji i Propagandy PKWN.

1945r. – Ambasador RP we Francji, następnie w ZSRR

28.06.1945r. – 05.02.1947r. – Minister Żeglugi i Handlu Zagranicznego.

12.1945r. – 12.1948r. – członek KC PPR.

01.04.1947 – 01.04.1948r. – członek Sekretariatu KC PPR.

12.1947r. – 01.04.1948r. – Kierownik Wydziału Ekonomicznego KC PPR.

12.1948r. – 12.1975r. – członek KC PZPR.

12.12.1951r. – 24.10.1956r. – Wiceprezes Rady Ministrów.

1956r. – zastępca członka BP KC PZPR.

1956r. – Przewodniczący Komisji Planowania Gospodarczego.

21.10.1956r. – 10.12.1971r. – członek BP KC PZPR.

01.01.1957r. – 22.12.1968r. – Przewodniczący Komisji Planowania przy Radzie Ministrów PRL.

22.12.1968r. – 22.12.1971r. – Minister Spraw Zagranicznych.

22.12.1971r. – 21.11.1974r. – Minister Finansów.

1974r. – 1978r. – Ambasador RP na Węgrzech.

Odznaczenia (jakie, kiedy i za co):

Polskie:

Order Budowniczych Polski Ludowej – 1964r.;

Krzyż Komandorski z Gwiazdą Orderu Odrodzenia Polski;

Order Virtuti Militari (Vkl.?);

Order Krzyża Grunwaldu III klasy – 1946r.;

Order Sztandaru Pracy I klasy – 1950r.;

Medal im. Ludwika Waryńskiego – 1986r.;

Złoty Medal „Za zasługi dla obronności kraju” – 1973r.;

Odznaka 1000-lecia Państwa Polskiego – 1966r.;

Radzieckie:

Order Czerwonej Gwiazdy – 11.11.1943r. – za działania pod Lenino (patrz wyżej);

Medal „Za zwycięstwo nad Niemcami w Wielkiej Wojnie Ojczyźnianej”

Duńskie:

Krzyż Wielki Orderu Danebroga – 1949r.

Włoskie:

Wielki Oficer Orderu Zasługi Republiki Włoskiej – 1965r.

Rany i kontuzje: Brak danych.

Data i miejsce śmierci: 26.05.1996r., Warszawa.

Dodatkowe informacje:

Był Synem Karola i Teodozji.

Członek PPS w latach 1938-1939.

Członek PPR od 1944r., następnie członek PZPR.

Członek ZBoWiD.

Członek TPPR.

Żonaty z Izabelą (z d. Milińską) 1910-1999.

Opracowano w oparciu o materiały CAMO RF oraz BIP IPN.

Dubaniewicz Edward syn Nikodema

Data i miejsce urodzenia: 15.05.1919r., Zakład Szklany „Komintern” koło Bobrujska.

Narodowość: Polak.

Wykształcenie: Brak danych.

Praca i służba wojskowa przed bitwą pod Lenino:

Od 06.03.1940r. W Armii Czerwonej. Powołany przez Nowolubieński RWK w Homlu.

06.1941-02.1943r. – udział w walkach na Froncie Zachodnim.

Od 20.07.1943r. (?) w WP w stopniu porucznika.

18.07(?) – 06.10.1943r. – Szef sztabu 2 dywizjonu, 1pal.

Od 06.10.1943r. Na stanowisku 2. zastępcy szefa sztabu, 1pal.

Udział w bitwie pod Lenino:

Porucznik, 2. zastępca szefa sztabu 1pal.

Z wniosku odznaczeniowego na Order Czerwonej Gwiazdy:

„Porucznik Dubaniewicz E. N. w dni poprzedzające walki 12-13 października 1943 roku w rejonie Mojsiejewo – Lenino organizował rozpoznanie i obserwację przeciwnika organizował i kierował umocnieniem PN [punktu obserwacyjnego] w nocy, a za dnia prowadził obserwację i sam osobiście ujawnił cztery punkty ogniowe, które zostały zniszczone w czasie przełamania precyzyjnym ogniem.

W czasie walki porucznik Dubaniewicz cały czas znajdował się w szeregach szturmującej piechoty, stąd przywoływał ogień baterii i dywizjonów na cele przeszkadzające przemieszczać się naszej piechocie. Pod bombardowaniem osobiście organizował przeprawę dział szturmowych na zachodni przeg rzeki Miereja.”

Służba i praca po bitwie pod Lenino:

1944r. – awans do stopnia kapitana.

We wrześniu 1944r. – zastępca szefa sztabu artylerii 1DP.

20.10.1944r. – 25.05.1945r. – dowódca 2. dywizjonu, 1pal.

Prawdopodobnie w drugiej połowie 1946r. powrócił do ZSRR.

Służba w Armii Radzieckiej, w Syberyjskim Okręgu Wojskowym.

26.11.1960r. – zwolniony do rezerwy w stopniu podpułkownika.

Odznaczenia (jakie, kiedy i za co):

Polskie:

Krzyż Walecznych – 19.05.1945r.;

Srebrny Krzyż Zasługi – 23.02.1946r. – z rozkazu nr 54;

(Srebrny?) Medal „Zasłużonym na Polu Chwały” – 01.10.1945r.;

Krzyż Bitwy pod Lenino – 06.09.1989r.

Medal Zwycięstwa i Wolności – 26.10.1945r.;

Medal „Za Warszawę” – 1946r.;

Medal „Za odrę, Nysę, Bałtyk” – 1946r.

Radzieckie:

Order Czerwonego Sztandaru – 10.06.1945r. – Za walki w Berlinie (Charlottenburg) – pod ogniem umiejętnie rozstawił swój dywizjon i odparł kontratak przeciwnika niszcząc 2 dział ppanc., 1 działo samobieżne, 3 działa 75mm, 4 gniazda KM, dzieki czemu piechota mogła zająć kolejne kwartały Berlina;

Order Wojny Ojczyźnianej I kl. – 06.04.1985r. – nadanie jubileuszowe z okazji rocznicy zwyciestwa.

Order Wojny Ojczyźnianej II kl. – 08.06.1945r. – Za walki na Pradze;

Order Czerwonej Gwiazdy – 11.11.1943r. – za działania pod Lenino (patrz wyżej);

Order Czerwonej Gwiazdy – 26.10.1955r. – za wysługę lat.

Medal „Za zasługi bojowe” – 15.11.1950r. – za wysługę lat.

Medal „Za zwycięstwo nad Niemcami w Wielkiej Wojnie Ojczyźnianej;

Medal „Za wyzwolenie Warszawy”;

Medal „Za zdobycie Berlina”.

Rany i kontuzje:

19.04.1942r. – ciężko ranny pod wsią Zajcewa Gora pod Smoleńskiem (lub pod Moskwą).

15.02.1943r. – ranny pod Wiaźmą.

Data i miejsce śmierci: ZSRR, po 1989r.

Dodatkowe informacje:

Dostępne dokumenty podają sprzeczne informacje odnośnie miejsca pierwszego zranienia. W niektórych wnioskach odznaczeniowych brak wzmianek o ranie z 1943r.

Opracowano na podstawie materiałów CAMO RF.

Dodatkowe zdjęcia:

Dąbrowski Piotr syn Ludwika

Data i miejsce urodzenia: 29.06.1914r., wieś Werdolicze, Wołkowyski Ujezd, Gubernia Grodzieńska, Cesarstwo Rosyjskie.

Narodowość: Polak.

Wykształcenie:

Wojskowe: Szkoła dowódców artylerii w latach 30.

Praca i służba wojskowa przed bitwą pod Lenino:

Od 08.1935r. W Armii Czerwonej. Powołany przez Bobrujski GWK.

1941r. – lejtnant, 545 pułk artylerii

07.05.1941r. – przez komisję lekarską szpitala wojskowego nr 354 uznany za niezdolnego do służby wojskowej ze względu na stan zdrowia. Zwolniony do rezerwy.

06.1941r. – powtórnie powołany do służby, lejtnant, szef Sztabu dywizjonu, 636 pułk artylerii przeciwpancernej.

12.1941r. – zaginął bez wieści. Prawdopodobnie przebywał w okrążeniu do marca 1942r.

Od 09.03.1942r. – starszy lejtnant, szef sztabu dywizjonu 915 pułku artylerii 346 DS (Front Zachodni).

1943r. – awans do stopnia majora.

Od 20.06.1943r. w WP.

Od 21.06.1943r. – major, dowódca 2dywizjonu, 1pal.

Udział w bitwie pod Lenino:

Major, dowódca 2dywizjonu, 1pal.

Z wniosku odznaczeniowego na Order Czerwonej Gwiazdy:

„Major Dąbrowski P. L. W pierwszy dzień walk 12.10.43r. W rejonie wsi Mojsiejewo był ciężko chory, ale nie zważając na gorączkę 38,6^o pozostał na miejscu, dowodząc swoim dywizjonem. Rozpoznawszy osobiście miejscowość zajętą przez przeciwnika zawczasu przygotował dane o skrytych drogach podejścia przeciwnika i zarządził ich obserwację. W okresie odwrotu wroga tymi drogami otworzył ogień siłami dywizjonu, wystrzelawszy ponad 70 niemców [tak w oryginale]. Znajdując się na punkcie w stanie ciężkiej choroby utrzymywał wszystkimi środkami łączność z piechotą, dowództwem i sąsiadami i odparł ogniem dywizjonu dwa kontrataki przeciwnika, z poświęceniem pozostając na swoim stanowisku.”

Alojzy Sroga w książce „Początek drogi…” również wspomina o problemach zdrowotnych Dąbrowskiego pod Lenino.

Służba i praca po bitwie pod Lenino:

Na stanowisku do 15.11.1943r.

1944r. – awans do stopnia podpułkownika.

01.1945r.(?) – 05.1945r. (?) – podpułkownik, dowódca pułku 7pah.

05.1945r.(?) – 1948r. – dowódca artylerii, 10DP, 2AWP.

1948r. – wyjazd do ZSRR.

01.10.1955r. – Zwolniony do rezerwy w stopniu pułkownika.

Odznaczenia (jakie, kiedy i za co):

Polskie:

Virtuti Militari (klasa nieustalona, prawdopodobnie V);

Krzyż Walecznych;

Medal „Za udział w Walkach o Berlin” – 21.04.1966r.

Radzieckie:

Order Czerwonego Sztandaru – 07.05.1945r. – Za walki o Kołobrzeg – przeniósł pułk bliżej centrum miasta i ogniem na wprost niszczył węzły oporu przeciwnika. Pułk zniszczył do 400 żołnierzy, 15KM i 5 dział. Umożliwił tym samym piechocie zajęcie centrum i dotarcie do morza;

Order Aleksandra Newskiego – 10.06.1945r. – Za walki pod Wriezen. Przerzuciwszy jeden dywizjon na drugi brzeg Starej Odry ostrzelał ogniem na wprost stanowiska wroga umożliwiając piechocie 7pp zdobycie niemieckich pozycji w pobliskim lesie, które przedtem uniemożliwiały natarcie.

Order Wojny Ojczyźnianej I klasy – 11.02.1945r. – za przerwanie niemieckiej obrony pod Warszawą 14-15.01.1945r.

Order Wojny Ojczyźnianej I klasy – 06.04.1985r. (nadanie jubileuszowe);

Order Czerwonej Gwiazdy – 18.04.1942r. – Za walki o wieś Palczikowo (Obłast Orłowska). Kierował ogniem dywizjonu, a po zniszczeniu punktu dowodzenia podczas kontrataku przeciwnika przejął dowodzenie nad jednym z dział ppanc. i osobiście kierował ogniem. Mimo kontuzji odmówił ewakuacji, z działem obszedł i zlikwidował grupę fizylierów przeciwnika. Mimo powtórnej kontuzji odmówił ewakuacji.

Order Czerwonej Gwiazdy – 11.11.1943r. – Za działania pod Lenino (patrz wyżej);

Order Czerwonej Gwiazdy – 20.04.1953r. -za wysługę lat;

Medal „Za zasługi bojowe” – 06.05.1946r. – za wysługę lat;

Medal „Za zwycięstwo nad Niemcami w Wielkiej Wojnie Ojczyźnianej”;

Medal „Za wyzwolenie Warszawy”;

Medal „Za zdobycie Berlina”.

Czechosłowackie:

Krzyż Wojenny.

Rany i kontuzje:

26.06.1941r. – ciężko kontuzjowany (okolice miasta Szczawli);

18.04.1942r. – dwukrotnie kontuzjowany;

Data i miejsce śmierci: Brak ścisłych danych*

Dodatkowe informacje:

W 1941r. Członek Komsomołu.

Żonaty z Walentiną córką Jakuba (nazwiska panieńskiego nie ustalono). Przed wojną mieszkali we wsi Serdlik pod Wołkowyskiem.

Według A. Srogi, jego dywizjon był najlepiej ocenianym w 1pal w okresie szkolenia w Sielcach.

Również według A. Srogi: niewysoki, lekko zgarbiony. Z charakteru spokojny. Uchodzący za chorowitego.

*W wydanej w 1973r. książce „Początek drogi. Lenino” Alojzy Sroga podaje, że Piotr Dąbrowski zmarł po wyjeździe do ZSRR. Ponieważ w kwietniu 1966r. odznaczony został medalem „Za udział w walkach o Berlin”, wynikałoby z tego, ze zmarł pomiędzy 1966 a 1973r. Jednak w materiałach CAMO RF znajduje się informacja o odznaczeniu jubileuszowym Orderem Wojny Ojczyźnianej I klasy w kwietniu 1985r., co sugeruje, że w tym czasie żył jeszcze.

Dodatkowe zdjęcia:

Gut (Gutt) Tadeusz syn Władysława

Data i miejsce urodzenia: 20.09.1919r., Raśniki, Gubernia Wołyńska/Powiat Rowieński, Województwo Wołyńskie.

Narodowość: Polak.

Wykształcenie: Brak danych.

Praca i służba wojskowa przed bitwą pod Lenino:

Powołany do służby w WP przez Iżewski RWK w Udmurckiej ASSR

Od 26.05.1943r. w 1DP.

Udział w bitwie pod Lenino:

Chorąży, zastępca dowódcy kompanii ds. polityczno-wychowawczych, 2pp.

Z wniosku odznaczeniowego na medal „Za odwagę” (na jego podstawie nadano ostatecznie Order Czerwonej Gwiazdy):

„Chorąży Gut T.W. w walkach 13.10.1943r. W walkach pod wsią Połzuchino [tak w oryginale]

Nieprzerwanie znajdował się w pierwszych szeregach nacierającej kompanii[,] śmiało i zdecydowanie dowodził jej działaniami. Otrzymawszy pierwszą ranę w nogę, przezwyciężając ból nie odszedł do lazaretu, a dalej dawał przykład żołnierzom i podoficerom w męstwie i ofiarności. Tuż po otrzymaniu drugiego zranienia w pierś został wyprowadzony przez sanitariusza na tyły. Chorąży Gut mężnie spełniał powinność oficera polit.-wych. Dając przykład wytrwałości i odwagi w walce.”

Służba i praca po bitwie pod Lenino:

15.01 – 12.07.1944r. – chorąży, zastępca dowódcy kompanii ds. polityczno-wychowawczych, kompania rppanc., 2pp.

Doszedł do stopnia podpułkownika.

Odznaczenia (jakie, kiedy i za co):

Polskie:

Srebrny medal „Zasłużonym na Polu Chwały” – 11.11.1943r. – za działania pod Lenino.

Radzieckie:

Order Czerwonej Gwiazdy – 11.11.1943r. – za działania pod Lenino (patrz wyżej)

Rany i kontuzje: Ranny dwukrotnie 13.10.1943r. Pod Połzuchami.

Data i miejsce śmierci: Brak danych

Dodatkowe informacje:

W trakcie bitwy pod Lenino bezpartyjny.

Opracowano na podstawie materiałów CAMO RF oraz książki „Drugi Berliński” Andrzeja Krajewskiego.

Dodatkowe zdjęcia: