GRH Osiemnasty Kołobrzeski

Wanagas Mikołaj syn Jana

Data i miejsce urodzenia: 1919r., Wieś Trietiakowo, Rajon Tisulski, Obłast Kemerowska, Zachodnia Syberia.

Narodowość: Polak.

Wykształcenie:

Cywilne: Szkołą Pedagogiczna.

Wojskowe: Brak danych.

Praca i służba wojskowa przed bitwą pod Lenino:

Pracował jako nauczyciel.

Od 01.10.1939r. w Armii Czerwonej. Zmobilizowany przez Tysulski RWK Obłast Kemerowskiej.

Prawdopodobnie pełnił funkcję zastępcy kompanii do spraw politycznych w stopniu lejtnanta. Jednostki nie ustalono.

Od 06.1943r. w WP.

Początkowo przydzielony do 3 kompanii 3pp.

Udział w bitwie pod Lenino:

Podporucznik, dowódca 4. kompanii 3pp.

Z wniosku odznaczeniowego na Order Czerwonej Gwiazdy:

„Pdporucznik Wanagas M. Ja. w czasie walk 12-13 października 1943r. w rejonie wsi Triegubowo – Lenino dał się poznać jako śmiały, pełen inicjatywy i odważny oficer.

12 października 1943r. wieczorem przeciwnik próbował przerwać flankę na wzgórzu 215,5 co spowodowało zagrożenie dla batalionu. Otrzymawszy rozkaz dowództwa [-] zatrzymać przeciwnika, Wanagas umiejętnymi i zdecydowanymi działaniami niezwłocznie przykrył front ogniem plutonu i prawidłowo wykorzystując ogień plutonu ciężkich karabinów maszynowych zmusił grupę fizylierów przeciwnika do odwrotu.

13.10.43r. podporucznik Wanagas od początku natarcia nie bacząc na nieprzerwane naloty lotnictwa i ogień artyleryjski przeciwnika cały czas znajdował się w szeregach swojej kompanii osobiście przechodził od jednego plutonu do drugiego licznym przykłądem męstwa i odwagi podnosił ducha bojowego żołnierzy.”

Służba i praca po bitwie pod Lenino:

Po bitwie dalej dowodził 4 kompanią.

Na przełomie 1943 i 1943r. otrzymał awans do stopnia porucznika.

Po podwójnym zranieniu we wrześniu 1944r. pozostał w kompanii.

Odznaczenia (jakie, kiedy i za co):

Polskie:

Order Virtuti Militari V klasy – pośmiertnie za działania pod Dęblinem i Puławami. Będąc dwukrotnie rannym poderwał swoją kompanię do ataku i zginął od serii z karabinu maszynowego

Radzieckie:

Order Czerwonego Sztandaru – rozkaz 1FB nr 566/n z 13.05.1945r. – za prowadzenie kompanii mimo zranień. W chwili sporządzenia wniosku – 12.09.1944r. – żył jeszcze, informację o tym, ze poległ dopisano do wniosku w terminie późniejszym.

Order Czerwonej Gwiazdy -11.11.1943r. – za działania pod Lenino (patrz wyżej).

Rany i kontuzje:

Dwukrotnie ranny we wrześniu 1944r.(w rękę i w ramię).

Ranny powtórnie 13.09.1944r. (rana śmiertelna).

Data i miejsce śmierci: 13.09.1944r., Okolice Rembertowa.

Dodatkowe informacje:

Potomek powstańca listopadowego z Kielecczyzny wywiezionego na Syberię.

Pochowany na cm. Powstańców Warszawy przy ul. Wolskiej nr mogiły 159 na

cmentarzu-kwaterze.

Sporządzono na podstawie materiałów CAMO RF oraz informacji od pana Marka Sobiecha.

Dodatkowe zdjęcia:

Burkowski Edward syn Tadeusza

Data i miejsce urodzenia: 21.12.1922r., wieś Pogoriełoje, Rajon Baranowski, Obłast Żytomierz, Ukraińska SRR (obecnie Ozierianka, Ukraina)

Narodowość: Polak

Wykształcenie:

Cywine: 9 klas szkoły.

Wojskowe:

Oficerska Szkoła Piechoty im. Frunzego.

Kursy doskonalenia Kadr dowódczej – 1942r. (ukończone z wyróżnieniem).

Praca i służba wojskowa przed bitwą pod Lenino:

Od 18.07.1941r. służba w Armii Czerwonej. Zmobilizowany przez Kirowski RWK w Kijowie.

Od 1941r. służba w 1122ps 344DS Armii Uderzeniowej, Front Kaliniński w stopniu młodszego lejtnanta. Dowódca plutonu.

Przed 05.1942r. – awans do stopnia lejtnanta.

29.05.1942r. – podziękowanie dowódcy batalionu za wzorowe przygotowanie żołnierzy.

Po 29.05.1942r. dowódca kompanii strzeleckiej, 1122ps.

11.1942r. Skierowany na kursy doskonalenia kadry dowódczej

Po ukończeniu kursów – zastępca dowódcy kompanii.

Przed majem 1943r. – awans do stopnia starszego lejtnanta.

16.05.1943r. – skierowany z 1122ps do sztabu 4.Armii Uderzeniowej.

Od 01.06.1943r. w WP.

Udział w bitwie pod Lenino:

Porucznik, dowódca 7 kompanii 3 batalionu 3pp.

Z wniosku odznaczeniowego na Order Czerwonej Gwiazdy:

„Porucznik Burkowski E. T. w czasie walk 12-13 października 1943r. w rejonie wsi Trygubowo i Lenino, dał się poznać jako odważny, śmiały i zdecydowany oficer. Kompania porucznika Burkowskiego wzorowo wykonała zadanie bojowe: w nocy z 12 na 13 października 1943r. w walce zajęty został odcinek obrony przeciwnika, z którego wyparto grupę fizylierów.

W ciągu tejże nocy porucznik Burkowski śmiałymi i zdecydowanymi działaniami swojej kompanii niejednokrotnie odpierał grupy fizylierów i uporczywie utrzymywał zajętą rubież. Po tym kompania posunęła się naprzód jeszcze o 300m.”

Służba i praca po bitwie pod Lenino:

Po 11.11.1943r. Awansowany do stopnia kapitana.

Od 25.05.1944r. – starszy adiutant (szef sztabu) 3 batalionu 3pp.

26.08.1944r. – Ranny odłamkiem miny (przeciwpiechotnej? pocisku moździeżowego?) na prawym Brzegu Wisły, na zachód od wsi Nadbrzeż.

Odznaczenia (jakie, kiedy i za co):

Radzieckie:

Order Czerwonej Gwiazdy – 11.11.1943r. – za działania pod Lenino (patrz wyżej)

Medal „Za zasługi bojowe” – 23.11.1942r. – za udział w walkach na Froncie Kalininińskim, wzorowe szkolenie żołnierzy i wyniki w szkoleniu.

Rany i kontuzje:

23.11.1942r.

26.08.1944r. – ranny odłamkiem (rana śmiertelna)

Data i miejsce śmierci: 26.08.1944r.

Dodatkowe informacje:

Członek WLKSM przed 05.1942r.

Pochowany w Karczewie (woj. Mazowieckie).

W chwili śmierci, jego najbliższą rodziną była matka Lidia, córka Jana (nazwiska panieńskiego nie ustalono).

Przygotowano w oparciu o materiały CAMO RF oraz informacje otrzymane od pana Marka Sobiecha.

Dodatkowe zdjęcia:

Bronicz Stanisław syn Adolfa

Data i miejsce urodzenia: 01.05.1923r. (05.04.1922r.?), Mińkowce koło Sławuty (obecnie Ukraina).

Narodowość: Polak.

Wykształcenie: Brak danych.

Praca i służba wojskowa przed bitwą pod Lenino:

01.08.1941r. – zmobilizowany do Armii Czerwonej (Przez Woroszyłowski RWK Władywostoku?).

Służba w 33ps(?).

Służba w stopniu technik-lejtnanta gwardii (?)

Od 06.1943r. w WP.

Kapral (podporucznik?), dowódca kompani rppanc ,1pcz.

Udział w bitwie pod Lenino:

Kapral (podporucznik?), dowódca kompani rppanc ,1pcz.

Z wniosku odznaczeniowego na Order Czerwonej Gwiazdy:

„Kapral Bronicz Stanisław A. [to] aktywny uczestnik obrony przeciwlotniczej w czasie walk od 12 do 13.10.43r. w rejonie m. Lenino.

W czasie zmasowanych nalotów lotnictwa przeciwnika na szyki bojowe wojsk przeprawiających się przez r.[zekę] Miereja grupowym ogniem czterech rusznic przeciwpancernych zestrzelono dwa samoloty przeciwnika.

Nie bacząc na silne bombardowanie z powietrza i ostrzał artyleryjski i moździerzowy [dopisano: kapral] Bronicz Stanisław śmiało prowadził ogień ze swojej rusznicy do niemieckich samolotów.

Grupowym ogniem artylerii przeciwlotniczej i rusznic przeciwpancernych przez te dwa dni zestrzelono 5 samolotów przeciwnika.”

Służba i praca po bitwie pod Lenino:

Prawdopodobnie w 1945 lub 1946r. powrócił do ZSRR.

Służba w Armii Radzieckiej do 17.09.1973r.

Zdemobilizowany w stopniu podpułkownika służby technicznej.

Odznaczenia (jakie, kiedy i za co):

Polskie:

Krzyż Bitwy pod Lenino – 6.09.1989r.

Radzieckie:

Order Wojny Ojczyźnianej I klasy – 23.12.1985r. – nadanie jubileuszowe na czterdziestolecie zwycięstwa;

Order Czerwonej Gwiazdy – 11.11.1943r. – za działania pod Lenino (patrz wyżej);

Medal „Za zasługi bojowe” – 13.06.1952r. – za wysługę lat;

Medal „Za zwycięstwo nad Niemcami w Wielkiej Wojnie Ojczyźnianej” – 1945r.

Rany i kontuzje: Brak danych.

Data i miejsce śmierci: Po 1989r.

Dodatkowe informacje:

Przygotowano w oparciu o materiały CAMO RF.

W dokumentach występują duże rozbieżności co do daty urodzenia a także stopnia wojskowego.

Dodatkowe zdjęcia:

Borowiecki Mieczysław syn Mieczysława

Data i miejsce urodzenia: 1920r.

Narodowość: Polak

Wykształcenie: Brak danych.

Praca i służba wojskowa przed bitwą pod Lenino:

Od 06.1943r. w WP.

Udział w bitwie pod Lenino:

Zastępcza dowódcy (ds. polityczno-wychwawczych?), 7 kompania, 3 batalion, 1pp.

Z wniosku odznaczeniowego na Order Czerwonej Gwiazdy:

„W walkach w rejonie miasteczka Lenino 12X-43r. Objął dowodzenie grupą żołnierzy, wchodzących w skład oddziału, znajdującego się pod dowództwem porucznika [Franciszka] Bortnera. Oddział ten śmiałym atakiem wyrzucił niemców [tak w oryginale] ze wsi Połzuchy[.]

Chorąży Borowiecki poprowadził swój oddział poprzez obszar ostrzeliwany przez niemieckie karabiny maszynowe [,] osobistym przykładem pociągając za sobą żołnierzy. Okazał przy tym nie tylko odwagę, ale i umiejętność przegrupowania i manewru pod ogniem nieprzyjaciela.

Działania chorążego Borowieckiego w znacznej mierze umozliwiły zajęcie wsi Połzuchy.”

Służba i praca po bitwie pod Lenino:

Stanowisko zajmował prawdopodobnie do 19.10.1943r.

Dalsze losy nieznane.

Odznaczenia (jakie, kiedy i za co):

Radzieckie:

Order Czerwonej Gwiazdy – 11.11.1943r. – za działania pod Lenino (patrz wyżej).

Rany i kontuzje: Brak danych.

Data i miejsce śmierci: Brak danych.

Dodatkowe informacje:

We wniosku odznaczeniowym figuruje jako zastępca dowódcy 7. kompanii. Ponieważ zastępcą ds. liniowych był w czasie bitwy i aż do marca 1944r. por. Franciszek Bortner, założyć należy, że był zastępcą do spraw polityczno-wychowawczych. W obsadzie stanowisk nie figuruje, jednak informacje na temat obsady stanowiska zastępcy ds. polityczno-wychowawczych w 7 kompanii są niepełne.

Przygotowano w oparciu materiały CA MO RF oraz książkę „Pierwszy Praski” Andrzeja Krajewskiego.

Dodatkowe zdjęcia:

Szkło Izrael syn Rafaela

Data i miejsce urodzenia: 1915r., Stanisławów, Cesarstwo Austro-Węgierskie (?) (obecnie Iwano-Frankowsk, Ukraina).

Narodowość: Polak/Żyd

Wykształcenie: 4 klasy szkoły powszechnej.

Praca i służba wojskowa przed służbą w 18pp:

Pracował jako malarz.

Przed mobilizacją mieszkał w Kołomienskoje – bądź to w osiedlu robotniczym, bądź w tamtejszym obozie pracy.

22VI1944r. – zmobilizowany przez Moskworiecki RWK miasta Moskwy.

23VI1944r. – skierowany do służby w 1zpp.

Służba w 18pp:

VII1944r. – 10III1945r. – szeregowiec, kompania ckm, 2batalion piechoty.

Ranny w Kołobrzegu 11III1945r.

Służba i praca po zakończeniu służby w 18pp:

Po zranieniu ewakuowany do 6 batalionu sanitarnego, gdzie następnie zmarł od ran.

Odznaczenia (jakie, kiedy i za co):

Brązowy medal „Zasłużonym na Polu Chwały” (pośmiertnie?)

Rany i kontuzje: 11III1945r. – ciężko ranny w Kołobrzegu.

Data i miejsce śmierci: 20III1945r., Niemierz (zmarł od ran).

Dodatkowe informacje:

W dokumentach ewidencyjnych imię ojca figuruje także niepoprawnie jako Froł lub Fiodor lub w spolszczonej wersji „Rafał”.

Żonaty z Feigą (z d. Andacht). Mieli córkę Chanę Goldę Szkło. Zarówno żona jak i córka zostały zamordowane przez Niemców.

Według rejestru zawiadomień o śmierci, zawiadomienia o śmierci Izraela Szkło nie wysłano ze względu na brak żyjących krewnych – „rodzina wymordowana przez niemców” (pisownia oryginalna).

Według książki „Osiemnasty Kołobrzeski” ranny został 10III1945r.

Na cmentarzu w Kołobrzegu figuruje niepoprawny rok urodzenia 1907.

Wojnę przeżyli jego siostra Małka i brat Hersz, również żołnierz 1AWP.

Wojnę przeżyła także siostra Izraela, Rachela Lea Szkło – żona Dawida Weintraub.

Przygotowano na podstawie materiałów udostępnionych przez rodzinę poległego.

Dodatkowe zdjęcia:

Bielski Konstanty syn Adama

Data i miejsce urodzenia: 24.08.1916r., Srieteńsk, Cesarstwo Rosyjskie (Obecnie w Kraju Zabajkalskim Federacji Rosyjskiej)

Narodowość: Polak

Wykształcenie: Brak danych.

Praca i służba wojskowa przed bitwą pod Lenino:

Zmobilizowany przez Kizelski GWK Obłasti Mołotowskiej.

Od 03.06.1943r. w WP.

Kanonier, celowniczy działa 4 baterii 1pal.

Udział w bitwie pod Lenino:

Kanonier, celowniczy działa 4 baterii 1pal.

Z wniosku odznaczeniowego na Order Czerwonej Gwiazdy:

„Kanonier Bielski K. A. w walkach pod wsią Moisiejewo 12-13. października 1943 roku nie bacząc na ciężką sytuację pod silnym ogniem artylerii i bombardowaniem wzorowo i szybko orientując się w sytuacji nie tracąc odwagi strzelając na wprost ze swojego działa zniszczył dwa wykryte ciężkie karabiny maszynowe przeciwnika dając możliwość drugiemu batalionowi przesunąć naprzód lewą flankę i uchwycić rubież obrony przecinika.

W czasie ataku naszych czołgów wspomógł ich natarcie niszcząc działo przeciwpancerne przeciwnika.”

Służba i praca po bitwie pod Lenino:

Przed końcem wojny awans do stopnia sierżanta.

09.02.1946r. – przeniesiony z 1pal do 206zps Północnej Grupy Wojsk Armii Radzieckiej.

Prawdopodobnie powrócił do ZSRR.

Odznaczenia (jakie, kiedy i za co):

Polskie:

Medal „Za Warszawę”;

Medal „Za Odrę, Nysę, Bałtyk”;

Medal „Za udział w Walkach o Berlin”.

Radzieckie:

Order Czerwonej Gwiazdy – 11.11.1943r. – za działania pod Lenino (patrz wyżej).

Rany i kontuzje: Brak danych.

Data i miejsce śmierci: Po 1966r.

Dodatkowe informacje:

Opracowano w oparciu o materiały CAMO RF

Dodatkowe zdjęcia:

Azarkiewicz Leonard (Leonid) syn Franciszka

Data i miejsce urodzenia: 22.02.1914r., Ułła, Obwód Witebski, Cesarstwo Rosyjskie (obecnie Białoruś).

Narodowość: Polak

Wykształcenie:

Cywilne:

Szkoła prawnicza przed 1941r.(?)

Wojskowe:

Brak danych.

Praca i służba wojskowa przed bitwą pod Lenino:

Przed 08.1941r. – Przesiębiorstwo handlowe Terioktorg (przedsiębiorstwo handlowe miasta Terijoki/Zielenogorsk) – prawnik.

Zmobilizowany w 08.1941r. Przez Siestroriecki RWK w Leningradzie.

Między 22.06 a 02.09.1941r. Skierowany do służby w trybunale wojskowym Leningradzkiego Okręgu Wojskowego.

Do 19.11.1941r. – wojenjurist (prawnik wojskowy) 3 stopnia, sekretarz trybunału wojskowego 44DS, 4A, Front Wołchowski.

19.11.1941r. – 06.02.1942r. – szpital ewakuacyjny 1599, na leczeniu po zranieniu.

06.02.1942r. – ponownie skierowany do 44DS.

Służba w Nadwołżańskim Okręgu Wojskowym.

08.1943r. – skierowany do WP przez NKJu (ludowy Komisariat Sprawiedliwości).

Kapitan, przewodniczący sądu polowego 1DP.

Udział w bitwie pod Lenino:

Kapitan, przewodniczący sądu polowego 1DP.

Z wniosku odznaczeniowego na Order Czerwonej Gwiazdy:

„Kapitan Azarkiewicz pełni funkcję przewodniczącego sądu polowego dywizji od początku wymarszu dywizji na front. Przez ten czas kapitan Azarkiewicz wykonał dużo pracy dla umocnienia prawa i dyscypliny wojskowej w dywizji. Pracuje z wielką energią i zaradnością. Jego praca odznacza się wyjątkową operatywnością dzięki czemu przestępstwa są karane na czas i bez przeszkód oraz nadmiernej biurokracji.

Jednocześnie kapitan Azarkiewicz troszczy się by trudne frontowe warunki nie odbiły się negatywnie na jakości pracy sądu polowego. Pilnie przygotowuje się do każdego posiedzenia, przygotowawczego czy sądowego, rozpoznaje wszystkie szczegóły każdej sprawy. Nie ulega żadnym wpływom zewnętrznym, kierując się w swojej pracy wyłącznie wymogami prawa, własnym sumieniem i wymaganiami czasu wojny. Wielką zasługą kapitana Azarkiewicza jest praca nad przygotowaniem kodeksu karno-procesowego Polskich Sił Zbrojnych w ZSRR. W ciągu niespełna dwóch miesięcy w warunkach frontowych ten projekt został wykonany przez kolektyw pod przewodnictwem kapitana Azarkiewicza. Przed przybyciem do polskiej dywizji od pierwszych dni wojny radziecko-niemieckiej znajdował się w szeregach Armii Czerwonej, czy to w szyku bojowym czy to w pracy sądowniczej. Był ranny i dznaczony medalem „Za odwagę”.”

Służba i praca po bitwie pod Lenino:

Na stanowisku pozostawał co najmniej do 05.1945r.

Przed 09.1944r. – awans do stopnia majora.

Po wojnie w sądownictwie wojskowym Warszawskiego Okręgu Wojskowego, następnie w sądownictwie wojskowym Marynarki Wojennej.

Oskarżał w tzw. „Procesie Komandorów”.

Powrócił do ZSRR w latach 50.

05.07.1954r. – przeniesiony do rezerwy w stopniu pułkownika służby sprawiedliwości.

Odznaczenia (jakie, kiedy i za co):

Polskie:

Srebrny medal „Zasłużonym na Polu Chwały” – 11.11.1943r. – za działania pod Lenino i przed bitwą;

Radzieckie:

Order Wojny Ojczyźnianej II klasy – Rozkaz 1FB nr 566 z 13.05.1945r. – za sprawne wykonywanie obowiązków sądowniczych, zwłaszcza w czasie walk we wrześniu 1944r.;

Order Czerwonej Gwiazdy – 11.11.1943r. – za działania w drodze 1DP na front i pod Lenino (patrz wyżej);

Medal „Za odwagę” – Rozkaz 4 armii nr 5 z 30.03.1942r. – za prowadzenie działalności polityczno-wychowawczej wśród pierwszoliniowych żołnierzy 44DS i 305ps oraz otrzymaną 19.11.1941r. Ranę;

Medal „Za zasługi Bojowe” – 19.11.1951r. – za wysługę lat.

Medal „Za obronę Leningradu”.

Rany i kontuzje:

10.1941r. – ranny (rana lekka)

19.11.1941r. – ranny w rejonie Tichwina (rana ciężka).

Data i miejsce śmierci: 03.06.1979r. (Leningrad?)

Dodatkowe informacje:

Jako miejsce urodzenia niejednokrotnie podawał Polskę.

Członek WKP(b) od 1941r.

Przygotowano w oparciu o materiały CA MO RF.

Dodatkowe zdjęcia:

Szczepański Józef syn Ignacego (?)

Data i miejsce urodzenia: 1923r.

Narodowość: Polak

Wykształcenie: 7 klas szkoły powszechnej do 1939r.

Praca i służba wojskowa przed bitwą pod Lenino:

04.06.1943r. – zmobilizowany przez Mański RWK Obłasti Krasnojarskiej.

Skierowany do Krasnojarskiego Punktu Etapowego (WPP).

07.07.1943r. – skierowany przez Krasnojarski WPP do Obozu Sieleckiego Moskiewskiego Okręgu Wojskowego.

W Sielcach skierowany do 3krppanc. 1pp.

Udział w bitwie pod Lenino:

Szeregowiec, celowniczy rusznicy przeciwpancernej, 3krppanc. 1pp.

Z wniosku odznaczeniowego na Order Wojny Ojczyźnianej II klasy:

„Szeregowy Szczepański w walce o wieś [dopisek: 13-X-43] Tregubowo ogniem rusznicy przeciwpancernej unieszkodliwił dwa średnie czołgi przeciwnika.”

Służba i praca po bitwie pod Lenino:

Brak danych.

Odznaczenia (jakie, kiedy i za co):

Order Wojny Ojczyźnianej II klasy – 11.11.1943r. – za działania pod Lenino (patrz wyżej).

Rany i kontuzje: Brak danych.

Data i miejsce śmierci: Brak danych.

Dodatkowe informacje:

Bezpartyjny.

Opracowano w oparciu o materiały CA MO RF.

Dodatkowe zdjęcia:

Feliński Michał syn Michała

Data i miejsce urodzenia: 25.10.1923r., Moskwa, RSFSR, ZSRR.

Narodowość: Polak

Wykształcenie:

Cywilne: Brak Danych.

Wojskowe: Szkołą młodszych lejtnantów.

Praca i służba wojskowa przed bitwą pod Lenino:

Przed mobilizacją był uczniem. Brak bliższych danych o szkole.

11.08.1941r. – zmobilizowany do Armii Czerwonej przez Baumanski RWK w Moskwie.

08.1941r. – 20.10.1941r. – Służba w 26 zapasowym pułku strzeleckim 12ZDS.

Od 20.10.1941r. Służba w 22 Brygadzie Powietrzno-Desantowej 9 Korpusu Powietrzno-Desantowego.

Służba w 1063ps 272DS.

W latach 1942-1943 – udział w walkach na Froncie Północno-Zachodnim.

Od czerwca 1943r. w WP.

Od 13.06.1943r. Podporucznik, dowódca kompanii rusznic przeciwpancernych 2pp.

Udział w bitwie pod Lenino:

Podporucznik, dowódca krppanc. 2pp.

Z wniosku odznaczeniowego na Order Czerwonej Gwiazdy (na jego podstawie nadano ostatecznie Order Wojny Ojczyźnianej II klasy):

„Brał udział w walkach 12 i 13.10.43r. pod wsią Połzuchy.

Jako dowódca kompanii rppanc. powinien znajdować się w rezerwie dowódcy pułku.

Z własnej inicjatywy znajdując się na początku boju przy pierwszym batalionie, pomagając zastępcy dowódcy pułku majorowi Berkowiczowi dowodzić podrywaniem żołnierzy do ataku pod nieprzerwanym ostrzałem i bombardowaniem z powietrza.

Po przerwaniu pierwszej linii obrony przeciwnika otrzymał zadanie nawiązania łączności z 2 batalionem. Pod nieprzerwanym ogniem artylerii i ostrzałem snajperów ciągnął linię [kabel telefoniczny] z dwoma żołnierzami, a gdy zostali ranni sam poszedł na przedzie i łączność została nawiązana. Cały ten czas porucznik Feliński dawał przykład męstwa, odwagi, zimnej krwi i pokazał gotowość samopoświęcenia swojego życia dla wykonania zadania dowódcy pułku.

Nocą z 12 na 13 [października 1943r.] chodził na zwiady dla nawiązania łączności z sąsiadem z lewej strony [i] zetknął się z kontratakującą grupą przeciwnika i wziął udział w odparciu kontrataku. Rano powtórnie szedł na zwiady celem rozpoznania linii obrony przeciwnika [i] jego punktów ogniowych. Przekazawszy [?] cenne meldunki dowództwu [?] jednocześnie dociągnął łączność z drugim batalionem przyniósłszy ciężko rannego z pola walki (z ziemi niczyjej).”

Służba i praca po bitwie pod Lenino:

Wkrótce po bitwie awansowany do stopnia porucznika.

Dowódcą krppanc. 2Pp pozostawał do lipca 1944r.

Prawdopodobnie w 1946r. powrócił do ZSRR.

Awans do stopnia majora przed 1958r.

Służba w 21 Zapasowej Brygadzie strzeleckiej Uralskiego Okręgu Wojskowego.

Zdemobilizowany 20.06.1979r. W stopniu pułkownika.

Odznaczenia (jakie, kiedy i za co):

Polskie:

Brązowy medal „Zasłużonym na Polu Chwały” – 11.11.1943r. – za działania pod Lenino.

Radzieckie:

Order Wojny Ojczyźnianej II klasy – 11.11.1943r. – za działania pod Lenino (patrz wyżej);

Order Wojny Ojczyźnianej II klasy – 06.04.1985r. – nadanie jubileuszowe z okazji 40. rocznicy zwycięstwa.

Medal „Za odwagę” – przed czerwcem 1943r. (dokumentacji odznaczeniowej nie odnaleziono)

Rany i kontuzje: Brak danych.

Data i miejsce śmierci: Po 1985r.

Dodatkowe informacje:

W ewidencji 26zps figuruje jako Rosjanin.

Jeszcze przed mobilizacją należał do komsomołu.

Alojzy sroga opisuje go jako młodego, eleganckiego, nieco nieśmiałego. Wspomina także, ze Feliński, choć pochodzący z polskiej rodziny, prawie nie znał polskiego, szybko jednak zaczął nadrabiać braki.

Dodatkowe zdjęcia:

Prygun Piotr syn Józefa

Data i miejsce urodzenia: 12.04.1915r., wieś Barsuki, Obwód Witebski, Cesarstwo Rosyjskie (obecnie w Rajonie Bracławskim Obwodu Witebskiego, Białoruś)

Narodowość: Polak

Wykształcenie:

Cywilne: Brak danych.

Wojskowe: Szkoła oficerska w latach 30.

Praca i służba wojskowa przed bitwą pod Lenino:

W Armii Czerwonej od 28.10.1937r.

Służba w 40ps.

Prawdopodobnie zwolniony do rezerwy pod koniec lat 30.

Ponownie zmobilizowany do Armii Czerwonej 4.08.1942r.

Służba w 2 samodzielnym batalionie strzeleckim 12brygady strzeleckiej w stopniu starszego lejtnanta.

Od 1.06.1943r. w WP.

Porucznik, zastępca dowódcy 2 batalionu 2pp.

Udział w bitwie pod Lenino:

Porucznik, zastępca dowódcy 2 batalionu 2pp do spraw liniowych (według wniosku odznaczeniowego – dowódca batalionu).

Z wniosku odznaczeniowego na Order Czerwonej Gwiazdy (na jego podstawie nadano ostatecznie Order Wojny Ojczyźnianej II klasy):

„Uczestniczył w walkach 12-13 października 1943r. pod wsią Połzuchy.

Od samego początku natarcia znajdował się w szeregach nacierającego batalionu. Wijątkowo zimnokrwiście [w znaczeniu: rozsądnie i nie dając się ponieść emocjom] dowodził operacją zajęcia pierwszej linii transzei przeciwnika.

Pod jego bezpośrednim dowództwem grupa żołnierzy zarzuciła granatami DZOT [Drzewno-Ziemny Punkt Ogniowy]. i zdławiła ogień znajdującego się tam karabinu maszynowego, po czym otworzyła się dla piechoty możliwość przemieszczenia się naprzód.

Umiejętnie i mężnie działał podczas odpierania 5 kontrataków przeciwnika, inspirując żołnierzy i oficerów prezentując im osobisty przykład odwagi i heroizmu.”

Służba i praca po bitwie pod Lenino:

Po bitwie pozostawał na dotychczasowym stanowisku, następnie skierowany do sztabu 2pp.

Po 11.11.1943r. Otrzymał awans do stopnia kapitana.

Służba w 3DP

W 08.1944r. – dowódca 2 batalionu 2pp.

Poległ podczas forsowania Wisły.

Odznaczenia (jakie, kiedy i za co):

Polskie:

Srebrny Medal „Zasłużonym na Polu Chwały” – 11.11.1943r. – za działania pod Lenino.

Radzieckie:

Order Wojny Ojczyźnianej II klasy – 11.11.1943r. – za działania pod Lenino (patrz wyżej).

Rany i kontuzje:

Ranny 08.09.1944r. podczas forsowania Wisły pod Dęblinem – rana śmiertelna.

Data i miejsce śmierci:08.09.1944r., Okolice Dęblina.

Dodatkowe informacje:

W marcu 1944r. wyróżniony pochwałą w rozkazie dowódcy 2pp wraz z zastępcą do spraw polityczno-wychowawczych, ppor. Szedrowiczem za zorganizowanie transportu części pododdziałów pułku z rejonu Smoleńska w rejon Berdyczowa.

Opracowano w oparciu materiałów CA MO RF oraz książek „Początek drogi. Lenino” Alojzego Srogi i “Drugi Berliński” A. Krajewskiego.

Dodatkowe zdjęcia: