Jędrychowski Stefan

Jędrychowski Stefan syn Karola

Data i miejsce urodzenia: 19.05.1910r., Warszawa, Cesarstwo Rosyjskie.

Narodowość: Polak

Wykształcenie:

1926r. – Państwowe Gimnazjum im. A. Mickiewicza w Wilnie;

Wyższe wykształcenie ekonomiczne i tytuł doktora nauk prawnych – Uniwersytet Stefana Batorego w Wilnie.

Praca i służba wojskowa przed bitwą pod Lenino:

Współwydawca „Poprostu”.

Dziennikarz.

1930 – 1932r. – referent prasowy Polskiego Radia w Wilnie.

1931 – 1932r. – zastępca asystenta na USB w Wilnie.

1932 – 1939 – pracował jako dziennikarz i przy projektach naukowych oraz odbywał służbę wojskową.

1939r. – poseł do sejmu litewskiego.

1940-1943r. – Deputowany do Rady najwyższej LSRR i ZSRR.

Współorganizował ZPP.

Od 08.1943r. w WP.

Początkowo na stanowisku dowódcy plutonu, następnie kompanii.

09.1943r. – wyznaczony na stanowisko prokuratora 1DP.

Udział w bitwie pod Lenino:

Kapitan, prokurator 1DP.

Z wniosku odznaczeniowego na Order Czerwonej Gwiazdy:

„Tow. Jędrychowski, deputowany do Rady Najwyższej Litewskiej SRR, członek prezydium ZPP w ZSRR od pierwszych dni wojny brał czynny udział w pracach dla zjednoczenia narodów miłujących wolność w walce z hitlerowskimi Niemcami.

Do polskiej dywizji t. Jędrychowski wstąpił na ochotnika i będąc dowódcą plutonu, a następnie dowódcą kompanii wszystkie swoje siły i wiedzę przeznaczył dla sprawy wyszkolenia bojowego żołnierzy i szybszemu ich przygotowaniu do walk z niemieckimi najeźdźcami.

We wrześniu 1943r. t. Jędrychowski został wyznaczony na stanowisko prokuratora wojskowego dywizji i piastując tę funkcję swoją [nieczytelne] pracą w jednostkach w warunkach marszu i sytuacji bojowej [dalsza część nieczytelna]”

Służba i praca po bitwie pod Lenino:

1944r. – Kierownik Wydziału Informacji i Propagandy ZPP.

07-12.1944r. – Szef Resortu Informacji i Propagandy PKWN.

1945r. – Ambasador RP we Francji, następnie w ZSRR

28.06.1945r. – 05.02.1947r. – Minister Żeglugi i Handlu Zagranicznego.

12.1945r. – 12.1948r. – członek KC PPR.

01.04.1947 – 01.04.1948r. – członek Sekretariatu KC PPR.

12.1947r. – 01.04.1948r. – Kierownik Wydziału Ekonomicznego KC PPR.

12.1948r. – 12.1975r. – członek KC PZPR.

12.12.1951r. – 24.10.1956r. – Wiceprezes Rady Ministrów.

1956r. – zastępca członka BP KC PZPR.

1956r. – Przewodniczący Komisji Planowania Gospodarczego.

21.10.1956r. – 10.12.1971r. – członek BP KC PZPR.

01.01.1957r. – 22.12.1968r. – Przewodniczący Komisji Planowania przy Radzie Ministrów PRL.

22.12.1968r. – 22.12.1971r. – Minister Spraw Zagranicznych.

22.12.1971r. – 21.11.1974r. – Minister Finansów.

1974r. – 1978r. – Ambasador RP na Węgrzech.

Odznaczenia (jakie, kiedy i za co):

Polskie:

Order Budowniczych Polski Ludowej – 1964r.;

Krzyż Komandorski z Gwiazdą Orderu Odrodzenia Polski;

Order Virtuti Militari (Vkl.?);

Order Krzyża Grunwaldu III klasy – 1946r.;

Order Sztandaru Pracy I klasy – 1950r.;

Medal im. Ludwika Waryńskiego – 1986r.;

Złoty Medal „Za zasługi dla obronności kraju” – 1973r.;

Odznaka 1000-lecia Państwa Polskiego – 1966r.;

Radzieckie:

Order Czerwonej Gwiazdy – 11.11.1943r. – za działania pod Lenino (patrz wyżej);

Medal „Za zwycięstwo nad Niemcami w Wielkiej Wojnie Ojczyźnianej”

Duńskie:

Krzyż Wielki Orderu Danebroga – 1949r.

Włoskie:

Wielki Oficer Orderu Zasługi Republiki Włoskiej – 1965r.

Rany i kontuzje: Brak danych.

Data i miejsce śmierci: 26.05.1996r., Warszawa.

Dodatkowe informacje:

Był Synem Karola i Teodozji.

Członek PPS w latach 1938-1939.

Członek PPR od 1944r., następnie członek PZPR.

Członek ZBoWiD.

Członek TPPR.

Żonaty z Izabelą (z d. Milińską) 1910-1999.

Opracowano w oparciu o materiały CAMO RF oraz BIP IPN.

Dubaniewicz Edward

Ok. 1946-1948r. (CAMORF)

Dubaniewicz Edward syn Nikodema

Data i miejsce urodzenia: 15.05.1919r., Zakład Szklany „Komintern” koło Bobrujska.

Narodowość: Polak.

Wykształcenie: Brak danych.

Praca i służba wojskowa przed bitwą pod Lenino:

Od 06.03.1940r. W Armii Czerwonej. Powołany przez Nowolubieński RWK w Homlu.

06.1941-02.1943r. – udział w walkach na Froncie Zachodnim.

Od 20.07.1943r. (?) w WP w stopniu porucznika.

18.07(?) – 06.10.1943r. – Szef sztabu 2 dywizjonu, 1pal.

Od 06.10.1943r. Na stanowisku 2. zastępcy szefa sztabu, 1pal.

Udział w bitwie pod Lenino:

Porucznik, 2. zastępca szefa sztabu 1pal.

Z wniosku odznaczeniowego na Order Czerwonej Gwiazdy:

„Porucznik Dubaniewicz E. N. w dni poprzedzające walki 12-13 października 1943 roku w rejonie Mojsiejewo – Lenino organizował rozpoznanie i obserwację przeciwnika organizował i kierował umocnieniem PN [punktu obserwacyjnego] w nocy, a za dnia prowadził obserwację i sam osobiście ujawnił cztery punkty ogniowe, które zostały zniszczone w czasie przełamania precyzyjnym ogniem.

W czasie walki porucznik Dubaniewicz cały czas znajdował się w szeregach szturmującej piechoty, stąd przywoływał ogień baterii i dywizjonów na cele przeszkadzające przemieszczać się naszej piechocie. Pod bombardowaniem osobiście organizował przeprawę dział szturmowych na zachodni przeg rzeki Miereja.”

Służba i praca po bitwie pod Lenino:

1944r. – awans do stopnia kapitana.

We wrześniu 1944r. – zastępca szefa sztabu artylerii 1DP.

20.10.1944r. – 25.05.1945r. – dowódca 2. dywizjonu, 1pal.

Prawdopodobnie w drugiej połowie 1946r. powrócił do ZSRR.

Służba w Armii Radzieckiej, w Syberyjskim Okręgu Wojskowym.

26.11.1960r. – zwolniony do rezerwy w stopniu podpułkownika.

Odznaczenia (jakie, kiedy i za co):

Polskie:

Krzyż Walecznych – 19.05.1945r.;

Srebrny Krzyż Zasługi – 23.02.1946r. – z rozkazu nr 54;

(Srebrny?) Medal „Zasłużonym na Polu Chwały” – 01.10.1945r.;

Krzyż Bitwy pod Lenino – 06.09.1989r.

Medal Zwycięstwa i Wolności – 26.10.1945r.;

Medal „Za Warszawę” – 1946r.;

Medal „Za odrę, Nysę, Bałtyk” – 1946r.

Radzieckie:

Order Czerwonego Sztandaru – 10.06.1945r. – Za walki w Berlinie (Charlottenburg) – pod ogniem umiejętnie rozstawił swój dywizjon i odparł kontratak przeciwnika niszcząc 2 dział ppanc., 1 działo samobieżne, 3 działa 75mm, 4 gniazda KM, dzieki czemu piechota mogła zająć kolejne kwartały Berlina;

Order Wojny Ojczyźnianej I kl. – 06.04.1985r. – nadanie jubileuszowe z okazji rocznicy zwyciestwa.

Order Wojny Ojczyźnianej II kl. – 08.06.1945r. – Za walki na Pradze;

Order Czerwonej Gwiazdy – 11.11.1943r. – za działania pod Lenino (patrz wyżej);

Order Czerwonej Gwiazdy – 26.10.1955r. – za wysługę lat.

Medal „Za zasługi bojowe” – 15.11.1950r. – za wysługę lat.

Medal „Za zwycięstwo nad Niemcami w Wielkiej Wojnie Ojczyźnianej;

Medal „Za wyzwolenie Warszawy”;

Medal „Za zdobycie Berlina”.

Rany i kontuzje:

19.04.1942r. – ciężko ranny pod wsią Zajcewa Gora pod Smoleńskiem (lub pod Moskwą).

15.02.1943r. – ranny pod Wiaźmą.

Data i miejsce śmierci: ZSRR, po 1989r.

Dodatkowe informacje:

Dostępne dokumenty podają sprzeczne informacje odnośnie miejsca pierwszego zranienia. W niektórych wnioskach odznaczeniowych brak wzmianek o ranie z 1943r.

Opracowano na podstawie materiałów CAMO RF.

Dodatkowe zdjęcia:

Dąbrowski Piotr

ok.1945r. (“Początek drogi…”)

Dąbrowski Piotr syn Ludwika

Data i miejsce urodzenia: 29.06.1914r., wieś Werdolicze, Wołkowyski Ujezd, Gubernia Grodzieńska, Cesarstwo Rosyjskie.

Narodowość: Polak.

Wykształcenie:

Wojskowe: Szkoła dowódców artylerii w latach 30.

Praca i służba wojskowa przed bitwą pod Lenino:

Od 08.1935r. W Armii Czerwonej. Powołany przez Bobrujski GWK.

1941r. – lejtnant, 545 pułk artylerii

07.05.1941r. – przez komisję lekarską szpitala wojskowego nr 354 uznany za niezdolnego do służby wojskowej ze względu na stan zdrowia. Zwolniony do rezerwy.

06.1941r. – powtórnie powołany do służby, lejtnant, szef Sztabu dywizjonu, 636 pułk artylerii przeciwpancernej.

12.1941r. – zaginął bez wieści. Prawdopodobnie przebywał w okrążeniu do marca 1942r.

Od 09.03.1942r. – starszy lejtnant, szef sztabu dywizjonu 915 pułku artylerii 346 DS (Front Zachodni).

1943r. – awans do stopnia majora.

Od 20.06.1943r. w WP.

Od 21.06.1943r. – major, dowódca 2dywizjonu, 1pal.

Udział w bitwie pod Lenino:

Major, dowódca 2dywizjonu, 1pal.

Z wniosku odznaczeniowego na Order Czerwonej Gwiazdy:

„Major Dąbrowski P. L. W pierwszy dzień walk 12.10.43r. W rejonie wsi Mojsiejewo był ciężko chory, ale nie zważając na gorączkę 38,6o pozostał na miejscu, dowodząc swoim dywizjonem. Rozpoznawszy osobiście miejscowość zajętą przez przeciwnika zawczasu przygotował dane o skrytych drogach podejścia przeciwnika i zarządził ich obserwację. W okresie odwrotu wroga tymi drogami otworzył ogień siłami dywizjonu, wystrzelawszy ponad 70 niemców [tak w oryginale]. Znajdując się na punkcie w stanie ciężkiej choroby utrzymywał wszystkimi środkami łączność z piechotą, dowództwem i sąsiadami i odparł ogniem dywizjonu dwa kontrataki przeciwnika, z poświęceniem pozostając na swoim stanowisku.”

Alojzy Sroga w książce „Początek drogi…” również wspomina o problemach zdrowotnych Dąbrowskiego pod Lenino.

Służba i praca po bitwie pod Lenino:

Na stanowisku do 15.11.1943r.

1944r. – awans do stopnia podpułkownika.

01.1945r.(?) – 05.1945r. (?) – podpułkownik, dowódca pułku 7pah.

05.1945r.(?) – 1948r. – dowódca artylerii, 10DP, 2AWP.

1948r. – wyjazd do ZSRR.

01.10.1955r. – Zwolniony do rezerwy w stopniu pułkownika.

Odznaczenia (jakie, kiedy i za co):

Polskie:

Virtuti Militari (klasa nieustalona, prawdopodobnie V);

Krzyż Walecznych;

Medal „Za udział w Walkach o Berlin” – 21.04.1966r.

Radzieckie:

Order Czerwonego Sztandaru – 07.05.1945r. – Za walki o Kołobrzeg – przeniósł pułk bliżej centrum miasta i ogniem na wprost niszczył węzły oporu przeciwnika. Pułk zniszczył do 400 żołnierzy, 15KM i 5 dział. Umożliwił tym samym piechocie zajęcie centrum i dotarcie do morza;

Order Aleksandra Newskiego – 10.06.1945r. – Za walki pod Wriezen. Przerzuciwszy jeden dywizjon na drugi brzeg Starej Odry ostrzelał ogniem na wprost stanowiska wroga umożliwiając piechocie 7pp zdobycie niemieckich pozycji w pobliskim lesie, które przedtem uniemożliwiały natarcie.

Order Wojny Ojczyźnianej I klasy – 11.02.1945r. – za przerwanie niemieckiej obrony pod Warszawą 14-15.01.1945r.

Order Wojny Ojczyźnianej I klasy – 06.04.1985r. (nadanie jubileuszowe);

Order Czerwonej Gwiazdy – 18.04.1942r. – Za walki o wieś Palczikowo (Obłast Orłowska). Kierował ogniem dywizjonu, a po zniszczeniu punktu dowodzenia podczas kontrataku przeciwnika przejął dowodzenie nad jednym z dział ppanc. i osobiście kierował ogniem. Mimo kontuzji odmówił ewakuacji, z działem obszedł i zlikwidował grupę fizylierów przeciwnika. Mimo powtórnej kontuzji odmówił ewakuacji.

Order Czerwonej Gwiazdy – 11.11.1943r. – Za działania pod Lenino (patrz wyżej);

Order Czerwonej Gwiazdy – 20.04.1953r. -za wysługę lat;

Medal „Za zasługi bojowe” – 06.05.1946r. – za wysługę lat;

Medal „Za zwycięstwo nad Niemcami w Wielkiej Wojnie Ojczyźnianej”;

Medal „Za wyzwolenie Warszawy”;

Medal „Za zdobycie Berlina”.

Czechosłowackie:

Krzyż Wojenny.

Rany i kontuzje:

26.06.1941r. – ciężko kontuzjowany (okolice miasta Szczawli);

18.04.1942r. – dwukrotnie kontuzjowany;

Data i miejsce śmierci: Brak ścisłych danych*

Dodatkowe informacje:

W 1941r. Członek Komsomołu.

Żonaty z Walentiną córką Jakuba (nazwiska panieńskiego nie ustalono). Przed wojną mieszkali we wsi Serdlik pod Wołkowyskiem.

Według A. Srogi, jego dywizjon był najlepiej ocenianym w 1pal w okresie szkolenia w Sielcach.

Również według A. Srogi: niewysoki, lekko zgarbiony. Z charakteru spokojny. Uchodzący za chorowitego.

*W wydanej w 1973r. książce „Początek drogi. Lenino” Alojzy Sroga podaje, że Piotr Dąbrowski zmarł po wyjeździe do ZSRR. Ponieważ w kwietniu 1966r. odznaczony został medalem „Za udział w walkach o Berlin”, wynikałoby z tego, ze zmarł pomiędzy 1966 a 1973r. Jednak w materiałach CAMO RF znajduje się informacja o odznaczeniu jubileuszowym Orderem Wojny Ojczyźnianej I klasy w kwietniu 1985r., co sugeruje, że w tym czasie żył jeszcze.

Dodatkowe zdjęcia:

Jako kursant szkoły dowódców, lata 30. (CAMO RF)

Gut Tadeusz

Gut (Gutt) Tadeusz syn Władysława

Data i miejsce urodzenia: 20.09.1919r., Raśniki, Gubernia Wołyńska/Powiat Rowieński, Województwo Wołyńskie.

Narodowość: Polak.

Wykształcenie: Brak danych.

Praca i służba wojskowa przed bitwą pod Lenino:

Powołany do służby w WP przez Iżewski RWK w Udmurckiej ASSR

Od 26.05.1943r. w 1DP.

Udział w bitwie pod Lenino:

Chorąży, zastępca dowódcy kompanii ds. polityczno-wychowawczych, 2pp.

Z wniosku odznaczeniowego na medal „Za odwagę” (na jego podstawie nadano ostatecznie Order Czerwonej Gwiazdy):

„Chorąży Gut T.W. w walkach 13.10.1943r. W walkach pod wsią Połzuchino [tak w oryginale]

Nieprzerwanie znajdował się w pierwszych szeregach nacierającej kompanii[,] śmiało i zdecydowanie dowodził jej działaniami. Otrzymawszy pierwszą ranę w nogę, przezwyciężając ból nie odszedł do lazaretu, a dalej dawał przykład żołnierzom i podoficerom w męstwie i ofiarności. Tuż po otrzymaniu drugiego zranienia w pierś został wyprowadzony przez sanitariusza na tyły. Chorąży Gut mężnie spełniał powinność oficera polit.-wych. Dając przykład wytrwałości i odwagi w walce.”

Służba i praca po bitwie pod Lenino:

15.01 – 12.07.1944r. – chorąży, zastępca dowódcy kompanii ds. polityczno-wychowawczych, kompania rppanc., 2pp.

Doszedł do stopnia podpułkownika.

Odznaczenia (jakie, kiedy i za co):

Polskie:

Srebrny medal „Zasłużonym na Polu Chwały” – 11.11.1943r. – za działania pod Lenino.

Radzieckie:

Order Czerwonej Gwiazdy – 11.11.1943r. – za działania pod Lenino (patrz wyżej)

Rany i kontuzje: Ranny dwukrotnie 13.10.1943r. Pod Połzuchami.

Data i miejsce śmierci: Brak danych

Dodatkowe informacje:

W trakcie bitwy pod Lenino bezpartyjny.

Opracowano na podstawie materiałów CAMO RF oraz książki „Drugi Berliński” Andrzeja Krajewskiego.

Dodatkowe zdjęcia:

Górecki Jan

Górecki Jan syn Józefa

Data i miejsce urodzenia: 12.01.1910r., Łańcut.

Narodowość: Polak.

Wykształcenie:

Cywilne:

Gimnazjum w Rzeszowie;

Rok studiów prawniczych na UJ.

Wojskowe:

Szkoła oficerów polityczno-wychowawczych WP – 07-10.1943r.

Praca i służba wojskowa przed bitwą pod Lenino:

Kilkukrotnie więziony za działalność polityczną.

1937-1939r. Robotnik budowlany i brukarz;

1939r. – księgowy, Bank Inwestycyjny w Krakowie.

09.1939r. – Zmobilizowany do WP.

Udział w Wojnie Obronnej w stopniu szeregowego.

1939r. – Niewola niemiecka; ucieczka na tereny okupowane przez ZSRR.

1939-1941r. – inspektor, Gosbank, Lwów.

06.1941r. – zmobilizowany przez Kazański RWK do służby w Armii Czerwonej.

1941-1942r. – sierżant, 750. batalion budowlany.

1942-194r. – inspektor, Gosbank, Kazań.

25.05.1943r. – zgłosił się do służby w WP.

Od 06.1943r. w WP.

10.1943r. – Chorąży, zastępca do spraw polityczno-wychowawczych, 7 bateria, 1pal.

Udział w bitwie pod Lenino:

Chorąży, zastępca do spraw polityczno-wychowawczych, 7 bateria, 1pal.

Z wniosku odznaczeniowego na Order Czerwonej Gwiazdy:

„12 i 13 października dowodził plutonem ogniowym (z braku oficerów liniowych) wysuniętej naprzód baterii i nie bacząc na silny nieprzyjacielski ogień i bombardowanie z powietrza prowadził ogień według rozkazów dowódcy i tym samym zapewnił naszej piechocie dojście do wsi Triegubowo a wieczorem odparcie kontrataku przeciwnika.

Przez umiejętną organizację pracy na pozycji ogniowej i śmiałe dowodzenie plutonem doprowadził do wielkich strat u nieprzyjaciela, a [własny] pluton strat nie miał.

W czasie walki był przykładem dla podkomendnych i prowadził się w sposób bohaterski.”

Służba i praca po bitwie pod Lenino:

10.1943r. – awans do stopnia porucznika.

10.1943r. – 03.1944r. – zastępca dowódcy do spraw polityczno-wychowawczych, 3 dywizjon, 1pal.

05.1944r. – awans do stopnia kapitana.

03 – 09.1944r. – zastępca dowódcy pułku do spraw polityczno-wychowawczych, 1pal. Równolegle pełnił przez pewien czas funkcję lektora.

09.1944r. – szef wydziału polityczno-wychowawczego 1DP.

10.1944r. – 09.1945r. – szef wydziału polityczno-wychowawczego 2AWP.

09.1945r. – 03.1947r. – zastępca dowódcy okręgu ds. polityczno-wychowawczych, POW (poczatkowo p.o.).

07.1947r. Awans do stopnia generała brygady.

03.1947r. – 06.1950r. Szef Departamentu Organizacji i Planowana MON.

06-07.1950r. – Szef Departamentu Finansów MON.

07.1950r. – 11.1952r. – wiceprezes NIK.

01.1953r. – 12.1957r. – Podsekretarz Stanu w Ministerstwie Kontroli Państwowej.

07.12.1959r. – 12.03.1968r. – Dyrektor Generalny, Ministerstwo Finansów.

Odznaczenia (jakie, kiedy i za co):

Polskie:

Virtuti Militari Vkl.;

Krzyż Komandorski Orderu Odrodzenia Polski;

Order Krzyża Grunwaldu IIIkl.;

Złoty Krzyż Zasługi (dwukrotnie);

Medal „Za Warszawę”.

Radzieckie:

Order Wojny Ojczyźnianej I klasy – 13.05.1945r. – za doskonałą organizację pracy Wydziału Polityczno-Wychowawczego 1DP, szczególnie w czasie walk na Pradze.

Order Czerwonej Gwiazdy – 11.11.1943r. – za działania pod Lenino (patrz wyżej).

Rany i kontuzje: Brak danych.

Data i miejsce śmierci: 23.02.2003r., Warszawa.

Dodatkowe informacje:

Według materiałów CAMO RF urodzony w 1915r. (data powtórzona w kilku różnych dokumentach), prawdopodobnie jednak jest to data błędna.

Członek KZMP od 1927r.

Członek KPP od 1930r.

Członek WKP(b).

Członek PPR w latach 1944-1949.

Członek PZPR w latach 1944-1968, wydalony za udział syna w wydarzeniach marcowych 09.04.1968r.

Pochowany na Cmentarzu Wojskowym na Powązkach w Warszawie.

Opracowano na podstawie materiałów CAMO RF, książki „1 pułk artylerii lekkiej” E. Kospath-Pawłowskiego, materiałów z katalogu BIP IPN oraz artykułu z wikipedii:

https://pl.wikipedia.org/wiki/Jan_G%C3%B3recki_(1910%E2%80%932003) (dostęp 01.09.2023r.)

Dodatkowe zdjęcia:

Gryc Marian

Ok. 1956r. (CAMO RF)

Gryc Marian syn Dawida

Data i miejsce urodzenia: 16.09.1908r., Stryj, Cesarstwo Austro-Węgierskie (obecnie Obwód Drohobycki, Ukraina).

Narodowość: Polak.

Wykształcenie:

Wyższe weterynaryjne – cywilne bądź wojskowe przed 1939r.

Praca i służba wojskowa przed bitwą pod Lenino:

Przed 1939r. prawdopodobnie był obywatelem polskim, weterynarzem z zawodu.

21.06.1941r. – zmobilizowany do Armii Czerwonej przez Starosamborski RWK w Samborze.

Służba w Dywizyjnym Lazarecie Weterynaryjnym nr 87, 11DS, 12 Armia, Front Południowo-Zachodni.

Od 5.07.1943r. w WP.

Major służby weterynaryjnej.

Od 06.07.1943r. Na stanowisku kierownika ambulansu weterynaryjnego.*

Udział w bitwie pod Lenino:

Major, kierownik ambulansu weterynaryjnego.

Z wniosku na Order Czerwonej Gwiazdy:

„Major Gryc M.D. w czasie walk, zajmując stanowisko naczelnika oddziału leczniczego lazaretu weterynaryjnego dywizji, w ciągu trzech dni przyjął wszystkie ciężko ranne konie , ewakuowane z pola walki, przeprowadzając na nich poważne operacje chirurgiczne, czym znacznie obniżył śmiertelność ciężko rannych koni.”

Służba i praca po bitwie pod Lenino:

Ambulansem weterynaryjnym kierował prawdopodobnie do 02.1944r.

Po 22 .02.1944r. Mianowany szefem służby weterynaryjnej 1DP.

W 1944r. awans do stopnia podpułkownika.

Po wojnie pełnił służbę w Krakowskim Okręgu Wojskowym.

W 1945r. w kolegium redakcyjnym „Medycyny weterynaryjnej”.

Do ZSRR powrócił prawdopodobnie pod koniec lat 40. lub na przełomie 1955 i 1956r.

24.02.1956r. – zwolniony do rezerwy w stopniu pułkownika służby weterynaryjnej.

Odznaczenia (jakie, kiedy i za co):

Polskie:

Krzyż Oficerski Orderu Odrodzenia Polski;

Krzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski;

Krzyż Walecznych;

Złoty Krzyż Zasługi (?);

Brązowy medal „Zasłużonym na Polu Chwały” – 11.11.1943r. – za działania pod Lenino;

Srebrny Krzyż Zasługi.

Radzieckie:

Order Czerwonej Gwiazdy – 11.11.1943r. – za działania pod Lenino (patrz wyżej);

Medal „Za zasługi Bojowe” – 13.06.152r. – za wysługę lat;

Medal „Za Zwycięstwo nad Niemcami w Wielkiej Wojnie Ojczyźnianej”;

Medal „XXX lat Sił Zbrojnych ZSRR” (?).

Czechosłowackie:

Krzyż Wojenny 1939.

Rany i kontuzje: Brak danych.

Data i miejsce śmierci: Brak danych.

Dodatkowe informacje:

Według wniosku odznaczeniowego na Order Czerwonej Gwiazdy, w czasie bitwy pod Lenino miał być naczelnikiem oddziału leczniczego dywizyjnego lazaretu (ambulansu) weterynaryjnego.

Opracowano na podstawie materiałów CAMO RF

Dodatkowe zdjęcia:

Grinberg Irena

Grinberg (Gruenberg? Grynberg?) Irena (Ernestyna) c. Alojzego

Data i miejsce urodzenia: 1920r.

Narodowość: Polka.

Wykształcenie: Brak danych.

Praca i służba wojskowa przed bitwą pod Lenino:

Od 06.1943r. w WP.

Instruktor sanitarny, 2. batalion, 1pp. (początkowo bez stopnia?)

Udział w bitwie pod Lenino:

Szeregowiec, instruktor sanitarny, 2. batalion, 1pp.

Z wniosku na Order Czerwonej Gwiazdy:

„W czasie walki ofensywnej 12-13.10.1943 w rejonie miasteczka Lenino szła w szeregach swojego batalionu i pod ogniem nieprzyjaciela wykonywała swoje obowiązki. Wyniosła z pola walki 20 rannych i okazała na miejscu walk pomoc sześćdziesięciu żołnierzom i oficerom. Okazała wielkie męstwo.”

Służba i praca po bitwie pod Lenino:

Brak danych.

Odznaczenia (jakie, kiedy i za co):

Order Czerwonej Gwiazdy – 11.11.1943r. – za działania pod Lenino (patrz wyżej).

Rany i kontuzje: Brak danych.

Data i miejsce śmierci: Brak danych.

Dodatkowe informacje:

Opracowano na podstawie materiałów CAMO RF.

Dodatkowe zdjęcia:

Hecht Marceli

Hecht Marceli syn Pawłą (Jana?)

Data i miejsce urodzenia: 1912r.

Narodowość: Polak

Wykształcenie:

Wyższe medyczne (cywilne?), specjalizacja: chirurgia.

Praca i służba wojskowa przed bitwą pod Lenino:

Od 06.1943r. w WP.

Od 29.06.1943r. młodszy lekarz, kompania sanitarna 2pp.

Udział w bitwie pod Lenino:

Podporucznik, młodszy lekarz pułkowy, 2pp.

Z wniosku na Order Czerwonej Gwiazdy (pisownia oryginalna):

„12 października 1943 polski punkt medyczny 2. pułku piechoty I polskiej dywizji imienia T. Kościuszki, znajdował się we wsi Nikolenki. Tu został przywieziony ciężko ranny kapitan Armii Czerwonej[.] Dla ratowania jego życia konieczna była niezwłoczna operacja. Lekarz Hecht niezwłocznie przystąpił do operacji przy współdziałaniu starszej pielęgniarki podporucznika Bród [?] W.[,] pielęgniarek Zakirowej i Mikul i Felczera Szyszko. Nieoczekiwanie nadleciało 35 bombowców przeciwnika i zaczęły bombardować wieś.

Nie tracąc przytomności umysłu mężnie i z zachowaniem zimnej krwi doktor Hecht i jego pomocnicy pracowali przy stole operacyjnym pomimo że sąsiednie budynki zapłonęły, a bomby rozrywały się niedaleko.

Przy ostatnim podejściu samolotów 2 bomby przeciwnika bezpośrednim uderzeniem rozbiły pomieszczenie pułkowego punktu medycznego.

Troje ludzi zginęło, doktor Hecht z oderwaną nogą został wyniesiony z płonącego bdynku, przy czym jego ostatnimi słowami było „ratujcie rannego kapitana” po czym stracił przytomność.”

Służba i praca po bitwie pod Lenino:

W wyniku obrażeń stracił nogę.

Dalsze losy nieznane, najprawdopodobniej przeżył wojnę.

Odznaczenia (jakie, kiedy i za co):

Polskie:

Virtuti Militari V klasy – 11.11.1943r. – za działania pod Lenino (za operowanie pod bombardowaniem oficera radzieckiego 12.10.1943r.).

Radzieckie:

Order Czerwonej Gwiazdy – 11.11.1943r. – za działania pod Lenino (patrz wyżej).

Rany i kontuzje: Ciężko ranny 12.10.1943r. w wyniku bombardowania.

Data i miejsce śmierci: Brak Danych.

Dodatkowe informacje:

We wniosku odznaczeniowym na Order Czerwonej Gwiazdy błędnie podano, że służył w 3pp.

W spisie odznaczonych 11.11.1943r. Figuruje jako syn Jana. Prawidłowego imienia ojca nie udało się ustalić.

Opracowano w oparciu o materiały CAMO RF oraz artykuł Klemensa Nussbauma 1 Dywizja im. Tadeusza Kościuszki a Żydzi (https://histmag.org/1-Dywizja-im-Tadeusza-Kosciuszki-a-Zydzi-14515; dostęp 01.09.2023r.)

Dodatkowe zdjęcia:

Wołyński Aleksander

Wołyński Aleksander syn Adama

Data i miejsce urodzenia: 1909r., Odessa, Cesarstwo Rosyjskie (obecnie Ukraina).

Narodowość: Polak.

Wykształcenie:

Cywilne: wyższe medyczne, specjalizacja: chirurgia.

Wojskowe: Brak danych.

Praca i służba wojskowa przed bitwą pod Lenino:

07.141r. – Zmobilizowany przez Georgijewski RWK w południowo-zachodnim Kazachstanie.

Służba w Armii Czerwonej w latach 1941 – 14.04.1942r. W stopniu lekarza wojskowego 3. rangi.

Od 24.06.1943r. w WP.

Kapitan, zastępca dowódcy batalionu sanitarnego ds. polityczno-wychowawczych, 1DP.

Udział w bitwie pod Lenino:

Kapitan, zastępca dowódcy batalionu sanitarnego ds. polityczno-wychowawczych, 1DP.

Z wniosku odznaczeniowego na Order Czerwonej Gwiazdy:

„Kapitan Wołyński A. A. lekarz – chirurg, jednocześnie pełniąc obowiązki zastępcy dowódcy batalionu sanitarnego do spraw polityczno wychowawczych, w czasie walk 12-13.10.1943r. dał się poznać jako kierownik w organizacji pomocy chirurgicznej rannym.

Stojąc przy stole operacyjnym kapitan Wołyński dał przykład osobistej odwagi, męstwa i kompetencji lekarskich czym wzbudzał podniesienie efektywności pracy także innych lekarzy batalionu.”

Służba i praca po bitwie pod Lenino:

W 1945r. służył w 1Brygadzie Saperów.

Przed 04.1945r. Awans do stopnia majora.

Służba wojskowa co najmniej do 16.04.1945r.

Po wojnie prawdopodobnie nie powrócił do ZSRR.

*W latach 50. Aleksander Wołyński syn Adama był dyrektorem departamentu w Ministerstwie Handlu Zagranicznego. Niewykluczone jednak, ze chodzi o inną osobę. Dane dotyczące tej osoby oznaczono gwiazdką „*”. Należy je traktować jako niepotwierdzone.

Odznaczenia (jakie, kiedy i za co):

Polskie:

* Krzyż Oficerski Orderu Odrodzenia Polski – 22.07.1950r. – za zasługi w pracy w Ministerstwie Handlu Zagranicznego;

* Złoty Krzyż Zasługi – 19.0.1955r. – za zasługi w pracy zawodowej w dziedzinie handlu zagranicznego;

Srebrny medal „Zasłużonym na Polu Chwały” – 11.11.1943r. – za działania pod Lenino.

Radzieckie:

Order Wojny Ojczyźnianej I klasy – 10.06.1945r. – za nieustalone zasługi wniesione 16.04.1945r.;

Order Czerwonej Gwiazdy – 11.11.1943r. – za działania pod Lenino (patrz wyżej);

Medal „Za zwycięstwo nad Niemcami w wielkiej Wojnie Ojczyźnianej”;

Medal „Za wyzwolenie Warszawy”;

Medal „Za zdobycie Berlina”.

Rany i kontuzje: Brak danych.

Data i miejsce śmierci: Brak danych.

Dodatkowe informacje:

Opracowano na podstawie materiałów CAMO RF.

* Informacje dotyczące pracy w MHZ pochodzą z Monitora Polskiego oraz książki Stosunki dyplomatyczne Polski 1944-1981 r, Tom II, Europa państwa kapitalistyczne, cz.1, Warszawa, 1986r.

Dodatkowe zdjęcia:

Wojciusz Wincenty

Ok. 1955r. (CAMO RF)

Wojciusz (Wojtiusz) Wincenty syn Mikołaja

Data i miejsce urodzenia: 02.02.1908r. Sankt Petersburg, Cesarstwo Rosyjskie.

Narodowość: Polak

Wykształcenie: Brak danych.

Praca i służba wojskowa przed bitwą pod Lenino:

Od 10.1932r. Służba w Armii Czerwonej.

Prawdopodobnie zwolniony do rezerwy w latach 30.

Praca w Instytucie Ochrony przy ul. Gagarińskiej 4 (?)

09.07.1941r. – zmobilizowany do Armii Czerwonej przez Kirowski (lub Smolnicki?) RWK w Leningradzie.

09.1941r. – dowódca plutonu, skierowany do Leningradzkiej Armii Pospolitego Ruszenia.

Służba w 1 Leningradzkiej Dywizji Pospolitego Ruszenia.

Od 06.1943r. w WP.

Podporucznik, dowódca kompanii CKM 1 batalionu, 3pp.

Udział w bitwie pod Lenino:

Podporucznik, dowódca kompanii CKM 1 batalionu, 3pp.

Z wniosku odznaczeniowego na medal „Za odwagę” (na jego podstawie przyznano ostatecznie Order Czerwonej Gwiazdy):

„Podporucznik Wojtiusz W. N uczestniczył w walkach 12-13 października 1943r. w rejonie wsi Triegubowo – Lenino. 13.10.43r. w czasie walki o wzgórze 215,5 podporucznik Wojtiusz dał się poznać jako śmiały, odważny i dobrze orientujący się w sytuacji bojowej oficer.

Kompania karabinów maszynowych prawidłowo zajęła stanowiska ogniowe plutonami pomiędzy kompaniami strzeleckimi, osłaniając flanki tych ostatnich, swoim ogniem. W krytycznych momentach walki[,] kiedy przeciwnik trzy razy usiłował atakować szeregi pododdziałów batalionu[,] podporucznik Wojtiusz pod silnym ogniem karabinów maszynowych i działaniami lotnictwa bombowego przeciwnika, podpełzał do plutonów swojej kompanii i osobiście kierował ich ogniem ostrzeliwując nacierających niemców [tak w oryginale]. Wszystkie trzy ataki przeciwnika zostały odparte ogniem karabinów maszynowych pod dowództwem podporucznika Wojtiusza i dzięki temu utrzymano pozycje zajmowane przez pierwszy batalion.”

Służba i praca po bitwie pod Lenino:

Na stanowisku pozostawał co najmniej do końca 1943r.

Od 01.1944r. w 3DP.

Od 28.02.1944r. – Zastępca dowódcy do spraw liniowych, 3 batalion, 8pp.

W kwietniu 1945r. skierowany do PUBP Lublin.

28.04.1945r. – 15.06.1945r. – Kierownik Wydziału I PUBP Lublin.

15.06.1945r. – 09.01.1946r. – Kierownik PUBP Lublin.

09.01.1946r. – 01.1948r. – kierownik Wydziału IV PUBP Lublin.

15.01.1948r. – w dyspozycji dyrektora biura personalnego MBP w Warszawie.

01.02.1948r. – 13.08.1948r. – starszy wykładowca, CW MBP w Legionowie.

13.08.1948r. – 30.04.1949r. – starszy instruktor wyszkolenia wojskowego, CW MBP w Legionowie.

01.05.1949r. – 30.04.1951r. – Naczelnik Wydziału Mobilizacyjnego MBP w Warszawie.

Przed 01.05.1951r. Awans do stopnia podpułkownika.

01.05.1951r. – 31.12.1954r. – Zastępca Dyrektora Biura Wojskowego MBP w Warszawie.

Na początku 1955r. Powrócił do ZSRR.

05.03. 1955r. Zwolniony do rezerwy w stopniu podpułkownika.

Mieszkał w Leningradzie.

Odznaczenia (jakie, kiedy i za co):

Polskie:

Krzyż Walecznych – 11.11.1943r. – za działania pod Lenino.

Radzieckie:

Order Czerwonej Gwiazdy – 11.11.1943r. – za działania pod Lenino (patrz wyżej);

Order Czerwonej Gwiazdy – 05.11.1954r. – Za wysługę lat;

Medal „Za zasługi bojowe” – 15.11.1950r. – Za wysługę lat.

Rany i kontuzje: Brak danych.

Data i miejsce śmierci: Między 1955r. a 1985r. (?), Leningrad (?)

Dodatkowe informacje:

W zależności od źródła, nazwisko figuruje jako Wojtiusz lub Wojciusz.

Członek WKP(b) przed 09.1941r.

Według katalogu IPN w 8pp służył do maja 1944r.

Nie udało się dokładnie zidentyfikować dokładnie instytucji naukowej, w której pracował przed wojną radziecko-niemiecką. Prawdopodobnie chodzi o Wszechzwiązkowy Instytut Naukowo-Badawczy Ochrony Pracy, który mieścił się przy ul. Gagarińskiej 3.

Opracowano w oparciu o materiały CAMO RF i Katalogu BIP IPN.

Dodatkowe zdjęcia: