Czarkowski Edmund syn Kazimierza

Data i miejsce urodzenia: 1912r., Chotyłów, województwo Lubelskie

Narodowość: Polak

Wykształcenie:

Brak danych o wykształceniu cywilnym, jednak fakt, że był absolwentem szkoły podchorążych sugeruje wykształcenie co najmniej średnie, zdobyte przed wojną w Polsce.

1933r. – szkoła podchorążych piechoty, Ostrów Mazowiecka-Komorowo

Praca i służba wojskowa przed bitwą pod Lenino:

Przed wojną pełnił służbę wojskową w WP, ukończył szkołę podchorążych.

1939r. – udział w wojnie obronnej.

Mieszkał w Brześciu nad Bugiem, gdzie przebywał także krótko po 22. czerwca 1941r.

Pod koniec 1941r. Przedarł się przez linię frontu. Zatrzymany przez organa NKWD.

Przez 10 miesięcy pełnił służbę w Armii Andersa.

Po ewakuacji Armii Andersa mieszkał przez pewien czas w Moskwie.

W 1DP od maja 1943r.

Dowódca plutonu administracyjnego (żandarmerii) sztabu 1DP

W 1943r. zawarł związek małżeński z Iwettą, sanitariuszką batalionu medyczno-sanitarnego 1DP.

Udział w bitwie pod Lenino:

Dowódca plutonu administracyjnego (żandarmerii) sztabu 1DP

Z wniosku na Order Czerwonego Sztandaru:

„Podporucznikowi Czarkowskiemu E.K. w czasie walk od 11.do 13.10.1943r. w rejonie m.[iejscowości] Lenino, Obłasti Mohylewskiej, powierzono ochronę sztandaru Dywizji na punkcie dowodzenia dowódcy dywizji.

W czasie kolejnego ostrzału artyleryjskiego przeciwnika w nocy z 11 na 12 października 1943r, podporucznik Czarkowski E.K., znajdując się w niewielkim oddaleniu od miejsca przechowywania sztandaru, ryzykując życiem, niezwłocznie rzucił się w kierunku przechowywania sztandaru w celu zapewnienia bezpieczeństwa i integralności sztandarowi bojowemu.

Znajdując się przy sztandarze i przykrywając go własnym ciałem, podporucznik Czarkowski E.K. został ciężko zraniony przez rozrywający się w pobliżu pocisk artyleryjski, ale sztandar pozostał nieuszkodzony. Pierwsze słowa, które wypowiedział po odzyskaniu przytomności, brzmiały następująco: „Czy sztandar cały[?]”.

14.10.1943r. znajdując się w batalionie sanitarno-medycznym, podporucznik Czarkowski E.K. umarł.”

Według A. Srogi W chwili ostrzału podporucznik Czarkowski, któremu faktycznie powierzono ochronę sztandaru, wraz z grupą żołnierzy otrzymał zadanie przemieszczenia się z Nikolenek w kierunku linii frontu.

Sztandar w tym czasie znajdował się w samochodzie dowódcy dywizji. W chwili rozpoczęcia ostrzału żołnierze Czarkowskiego wyskoczyli z samochodu, on sam zaś miał ruszyć w kierunku samochodu dowódcy, z relacji tej wynika jednak, że do samego sztandaru dotrzeć nie zdołał, trafiony odłamkami. Rannego znalazł go i ewakuował strzelec Bolesław Dańko z pomocą zatrzymanego woźnicy.

Po odzyskaniu przytomności w batalionie medyczno-sanitarnym miał rzeczywiście pytać wielokrotnie o los generała i sztandaru – informacje te Alojzy Sroga przytoczył na podstawie relacji ks. Wilhelma Franciszka Kubsza.

W związku z powyższym wydaje się, iż wniosek odznaczeniowy nieco ubarwiono, dodając informację o zasłonięciu sztandaru własnym ciałem. Jak większość tego typu dokumentów, pozostawał on przez długi czas utajniony, co może wyjaśniać fakt, ze w późniejszych publikacjach o osłonięciu sztandaru własnym ciałem nie wspominano.

Służba i praca po bitwie pod Lenino:

Zmarł w batalionie medyczno-sanitarnym 14.10.1943r.

W niektórych źródłach polskich i radzieckich podaje się datę śmierci jako 12 lub 13.10.1943r. Data 14.10.1943r. Występuje we wniosku odznaczeniowym, również inne źródła podają, że podporucznik Czarkowski zmarł już po bitwie.

Odznaczenia (jakie, kiedy i za co):

Polskie:

Krzyż Srebrny Orderu Virtuti Militari (pośmiertnie) – 11.11.1943r., za udział w bitwie pod Lenino

Radzieckie:

Order Czerwonego Sztandaru (pośmiertnie) – 11.11.1943r., za udział w bitwie pod Lenino (patrz wyżej)

Rany i kontuzje:

Ciężko ranny w nocy z 11 na 12.10.1943r.

Data i miejsce śmierci: 14.10.1943r.

Dodatkowe informacje:

Sporządzono na podstawie książki „Początek drogi. Lenino” A. Srogi oraz danych z CA MO RF.

Dodatkowe zdjęcia: