Krotke -Kochanowski Jan syn Gustawa

Data i miejsce urodzenia: 1920r.(1910r.), powiat Będzin, woj. Śląskie

Narodowość: Polak

Wykształcenie:

Gimnazjum w Brodach, matura w 1939r.

Praca i służba wojskowa przed bitwą pod Lenino:

Do ZSRR trafił w nieznanych okolicznościach, Alojzy Sroga zdaje się jednak sugerować, że nie wiązało się to z wywozem do łagru (choć byłoby to dziwne biorąc pod uwagę losy jego ojca – patrz „dodatkowe informacje”), wspominając, że był m.in. poszukiwaczem złota i w Sielcach paradował w bardzo eleganckich wysokich butach, które dzięki temu zakupił. Gdzie indziej Sroga podaje, że Krotke -Kochanowski przebywał w północnych rejonach ZSRR.

W WP od 06.1943r.

Plutonowy, szef kompanii, 2 kompania CKM, 1pp.

Następnie skierowany na szefa kompanii do 6 kompanii strzeleckiej, gdzie zwrócił uwagę aparatu polityczno-wychowawczego jako wykształcony i oczytany. W efekcie skierowany do 5 kompanii strzeleckiej na zastępcę dowódcy ds. polit.-wych.

Udział w bitwie pod Lenino:

Plutonowy podchorąży, zastępca dowódcy ds. polit-wych. , 5 kompania strzelecka, 1pp.

Z wniosku na Order Wojny Ojczyźnianej II kl. (na jego podstawie nadano ostatecznie Order Wojny Ojczyźnianej I kl.):

„W walce 12 i 13 października 1943r. pod Lenino jako zastępca dowódcy kompanii ds. politycznych, dał wzór bezprzykładnej odwagi i umiejętnego dowodzenia swoim pododdziałem. W czasie ataku na okopy przeciwnika był jednym z pierwszych, którzy wdarli się na niemieckie pozycje. Kochany przez wszystkich żołnierzy[,] był dla nich przykładem nieustraszoności. Został śmiertelnie ranny w czasie natarcia na wieś Trygubowo i pozostał na posterunku bojowym do ostatniej minuty życia.”

Ranny siedmioma odłamkami – w prawe płuco, prawą rękę i obie nogi.

Uznany za zmarłego z upływu krwi po zranieniu; jego dokumenty zabrał por. Henryk Różański, szef sztabu 3 batalionu.

Nieprzytomny dostał się do niewoli.

Służba i praca po bitwie pod Lenino:

„Pośmiertnie” awansowany do stopnia porucznika (przed 30.09.1943r.).

Odzyskał przytomność 13.0.1943r. Już w niewoli niemieckiej.

Dzięki operacji przeprowadzonej w warunkach polowych przez jeńca – radzieckiego oficera-lekarza, uniknął amputacji nogi.

Przebywał początkowo w obozie na terenie Estonii, potem w Muehlberg nad Łabą (Stalag IVB),

23.04.1945r. – Wyzwolony z obozu przez Armię Czerwoną, powrócił do Polski.

Przez 10 lat po wojnie wielokrotnie przechodził operacje w związku z komplikacjami po ranach pod Lenino.

Zamieszkał w Warszawie.

W latach 70. był wiceprezesem Związku Spółdzielni Inwalidów.

W 1994r. Był prezesem Zarządu Głównego Związku Inwalidów Wojennych RP.

Działał w Kole Przyjaciół Brodów – brał m.in. udział w III Zjeździe w Wiśle w 1995r.

Odznaczenia (jakie, kiedy i za co):

Polskie:

Krzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski (po wojnie);

Krzyż Walecznych (pośmiertnie) – 11.11.1943r. – za działania pod Lenino;

Radzieckie:

Order Wojny Ojczyźnianej I kl. (posmiertnie) – 11.11.1943r. – za działania pod Lenino (patrz wyżej).

Rany i kontuzje:

12.10.1943r. Ciężko ranny odłamkami w klatkę piersiową, prawą rękę i obie nogi.

Data i miejsce śmierci: 14.10.1996r., Warszawa (?)

Dodatkowe informacje:

We wniosku i rozkazach figurował jako „hrabia Krotke-Kochanowski” (w radzieckiej wersji jako Jan graf Krotke-Kochanowski) – jak podaje Alojzy Sroga, prawdopodobnie ktoś źle odczytał „chor.” jako „hr.”, co w połączeniu z podwójnym nazwiskiem spowodowało całe zamieszanie.

Był synem leśniczego, byłego oficera 1ppleg. Gustawa Kochanowskiego (syna Franciszka, ur. 01.03.1887r.), który przyjął nazwisko żony (Krotke), by uniknąć poboru do armii austro-węgierskiej. Gustaw Krotke-Kochanowski został zamordowany w Kijowie przez NKWD.

Według Alojzego Srogi miał „metr dziewięćdziesiąt dwa wzrostu, sto siedem kilo wagi.” Gdzie indziej tenże podaje, że podczas pobytu w ZSRR nosił brodę, co po przybyciu do Sielc sprawiło, że brano go kilkukrotnie za szpiega.

Nagrał relację z pobytu w ZSRR, udziału w bitwie i pobytu w niewoli niemieckiej dla Archiwum Historii Mówionej Ośrodka „Karta” (sygnatura AW_I_0527).

Przygotowano w oparciu o dane CA MO RF i książkę “Początek drogi. Lenino.” Alojzego Srogi.

Dodatkowe zdjęcia: