Czerwonoarmiści w Wojsku Polskim i Polacy w Armii Czerwonej cz. XV – Bronisław Pawłowski

Jak dowiedzieć się można z poprzednich artykułów, nie każdy Polak z terenów ZSRR trafiał do jednostek Wojska Polskiego, nawet jeżeli powołany do służby był dopiero w lecie 1944r., gdy tworzono kolejne jednostki 1AWP. Niektórzy z Armią Czerwoną przechodzili całkiem długi szlak bojowy. Część z nich przenosiła się potem do Polski. Część zostawała w ZSRR. Do tej ostatniej grupy zalicza się też bohater niniejszego tekstu.

Bronisław Pawłowski, ok. 1963r.

Bronisław Pawłowski urodził się 20 października 1926r. we wsi Lipino w rejonie Kijowa, w polskiej rodzinie Adolfa Pawłowskiego. Do 1942r. Ukończył 6 klas szkoły powszechnej (co oznacza, że końcówkę edukacji zaliczył już pod niemiecką okupacją). Z zawodu był tokarzem.

Gdy w 1944r. jego rodzinne strony zostały wyzwolone przez Armię Czerwoną, został powołany do służby wojskowej.

We wrześniu 1944r. został przez Krasnoarmiejski RWK Obłasti Koczetowskiej uznany za zdolnego do służby liniowej i skierowany do 125 zapasowego pułku szkolnego na szkolenie początkowe jako strzelec. Tu też 16 stycznia 1945r. złożył przysięgę wojskową. W tym samym miesiącu przeniesiony został do 147 zapasowego pułku strzeleckiego już jako fizylier. Chociaż była to jednostka zapasowa, nasz bohater brał czynny udział w walkach – pobyt na froncie zapisano mu od lutego 1945r. Brał udział między innymi w walkach pod Budapesztem, Wiedniem i Pragą oraz pod Brnem. W CAMO RF zachował się wniosek odznaczeniowy na Order Chwały III klasy z kwietnia 1948r., w którym możemy przeczytać:

„Szeregowy fizylier tow.[arzysz] Pawłowski B.A. będąc w samodzielnej kompanii fizylierów niejednokrotnie szedł do ataku w desancie na czołgach. W zażartych bojach o zdobycie miasta Brno tow. Pawłowski został ranny w nogę, ale nie opuścił szyku bojowego[,] kontynuował prowadzenie ognia do wycofujących się niemców [tak w oryginale] i tylko po zajęciu miasta Brno tow. Pawłowski opuścił walkę [=pole walki] celem leczenia i po 10 dniach znów powrócił do jednostki.”

Chociaż pod wnioskiem podpisał się jego przełożony, kapitan gwardii Sidoroczew (naczelnik zaopatrzenia artyleryjskiego 111 gwardyjskiego chingańskiego pułku czołgów ciężkich) i dowódca pułku, Bohater Związku Radzieckiego podpułkownik gwardii Bukija, a odznaczenie poparli dowódca 9 Gwardyjskiej Dywizji Zmechanizowanej generał major Sieliezniew i dowódca 6 Gwardyjskiej Armii Zmechanizowanej generał lejtnant Żdanow oraz dowódca Zabajkalskiego Okręgu Wojskowego generał pułkownik Korotiejew, ostatecznie odznaczenie zmieniono na Medal „Za zasługi bojowe”.

W 147 pułku przesłużył do sierpnia 1945r., kiedy to przeniesiono go do jednostki wojskowej 68964 (2 Brygada Strzelców Zmotoryzowanych). Tu także służył jako fizylier do grudnia 1945r. W szeregach tej jednostki brał udział w wojnie z Japonią, m.in. w przejściu przez Wielki Chingan.

Następnie przeniesiono go do jednostki 01018 (745 samodzielny dywizjon artylerii przeciwpancernej) jako kierownika magazynu Zaopatrzenia Technicznego artylerii. Na stanowisku tym przebywał do maja 1948r., następnie zaś przez nieco ponad rok był w tej samej jednostce magazynierem, by lipcu 1949r. powrócić na poprzednie stanowisko. Trudno dociekać przyczyn owej rocznej degradacji. Warto jednak zwrócić uwagę na fakt, że legitymacja medalu „XXX lat radzieckiej armii i marynarki” wydana w październiku 1948r. Podaje stopień szeregowego. Ten sam stopień widnieje również w cytowanym wyżej wniosku odznaczeniowym z kwietnia 1948r. Można więc przypuszczać, że albo brak stopnia spowodował przesunięcie na inne stanowisko do czasu ukończenia kursu podoficerskiego lub awansu. Możliwe też, że już wcześniej miał stopień podoficerski, a w 1948r. został za coś ukarany degradacją i przesunięciem na niższe stanowisko.

Legitymacje medali “Za zdobycie Wiednia” i “Za wyzwolenie Pragi”, obie podpisane przez dowódcę pułku, podpułkownika Bukiję.

W październiku 1950r., po 6 latach służby (a więc przynajmniej częściowo jako żołnierz nadterminowy) został przeniesiony do rezerwy w stopniu sierżanta gwardii.

Po zakończeniu służby wojskowej zamieszkał w Kijowie, gdzie wrócił do zawodu. Pracował w zakładach produkcji maszyn dla przemysłu ciężkiego i chemicznego.

Legitymacja Uczestnika Wojny.

10. marca 1976r. Został odznaczony orderem Znaku Honoru, prawdopodobnie za sukcesy odniesione w realizacji IX Pięciolatki.

Daty śmierci nie udało się ustalić, zachowane dokumenty wskazują, że żył jeszcze w 1995r.

Lista odznaczeń, których nadanie udało się potwierdzić:

– Order Wojny Ojczyźnianej II klasy (jubileuszowy z 1985r.);

– Order Znaku Honoru;

– Medal „Za zasługi bojowe”;

– Medal „Za ofiarną pracę w 100. rocznicę urodzin W. I. Lenina”;

– Medal „Za zwycięstwo nad Niemcami w Wielkiej Wojnie Ojczyźnianej”;

– Medal „Dwadzieścia lat zwycięstwa w Wielkiej Wojnie Ojczyźnianej”;

– Medal „Trzydzieści lat zwycięstwa w Wielkiej Wojnie Ojczyźnianej”;

– Medal „Czterdzieści lat zwycięstwa w Wielkiej Wojnie Ojczyźnianej”;

– Medal „Pięćdziesiąt lat zwycięstwa w Wielkiej Wojnie Ojczyźnianej” (Ukraina);

– Medal „Za zwycięstwo nad Japonią”;

– Medal „Za zdobycie Budapesztu”;

– Medal „Za zdobycie Wiednia”;

– Medal „Za wyzwolenie Pragi”;

– Medal „Weteran pracy”;

– Medal „30 lat radzieckiej armii i marynarki wojennej”;

– Medal „60 lat Sił Zbrojnych ZSRR”;

– Medal „70 lat Sił Zbrojnych ZSRR”;

– Medal „Na pamiątkę 1500-lecia Kijowa”;

– Odznaka „25 lat zwycięstwa w Wielkiej Wojnie Ojczyźnianej”;

– Odznaka „Zwycięzca współzawodnictwa socjalistycznego 1973 roku”;

– Odznaka „Przodownik XI pięciolatki” (1984r.).

Na zakończenie warto dodać jeszcze kilka słów o dowódcy pułku, który podpisał wniosek odznaczeniowy i część legitymacji Pawłowskiego.

ppłk. Akakij Bukija, ok.1945r.

Akakij Konstantinowicz Bukija (23.10.1916r., Abastumani, Gruzja – 25.12.1974r., Zugdidi, Gruzja). Gruzin, z wykształcenia kartograf. W Armii Czerwonej od 1932r. Kursy dowódcze ukończył w 1936r. Na frontach Wielkiej Wojny Ojczyźnianej służył na różnych stanowiskach od 1941r., dwukrotnie ranny. Tytuł Bohatera Związku Radzieckiego nadano mu 24.03.1945r., otrzymał medal „Złota Gwiazda Bohatera ZSRR” nr 4300 za działania podczas operacji Jassko-Kiszyniowskiej, gdzie jako zastępca dowódcy przejął dowodzenie 745 pułkiem artylerii samobieżnej i stale dowodząc nim, zastąpił rannego kierowcę działa i osobiście zniszczył 2 czołgi i działo pancerne. Po zakończeniu Wielkiej Wojny Ojczyźnianej brał udział w wojnie z Japonią.

W 1953r. Zwolniony do rezerwy, mieszkał w Zugdidi.

Leave a comment